ԾՐԱԳՐԻ ԷՈՒԹՅՈՒՆԸ

Կազմակերպել երիտասարդական ֆորում` թեմատիկ քննարկումների ազատ միջավայր, որտեղ Արցախի ակտիվ երիտասարդությունը հնարավորություն կունենա տեղեկանալ երիտասարդական քաղաքականության գերակա ուղղությունների իրագործման նպատակով կազմակերպվող ծրագրերի` ոչ ֆորմալ կրթության խթանման, մասնագիտական կողմնորոշման, տեղեղեկատվական ոլորտում երիտասարդների ներգրավման նոր հնարավորություններին, ինչպես նաև Արցախում իրագործվող  այլ ծրագրերի վերաբերյալ երիտասարդության իրազեկման, երիտասարդության սոցիալ-տնտեսական կայացման երաշխիքների ապահովման մեխանիզմներին, ծանոթանալ ամբողջ աշխարհում լայն տարածում գտած կամավորական աշխատանքի իրականացման ընթացակարգին, ստանալ ծրագրեր նախաձեռնելու և իրականացնելու հմտություններ, տնտեսության առավել հեռանկարային ճյուղերի, բիզնես-ծրագրերի մասին համապատասխան մասնագիտական խորհրդատվություն, բացահայտել և իրացնել սեփական ունակությունները, բարձրացնել ինքնագնահատականը, ձեռք բերել համախոհներ ու գործընկերներ, զգալ հասարակության լիիրավ անդամ ու մասնակից դառնալ հասարակական գործընթացներին։

Ֆորումի մասնակիցները կանցկացնեն մշակութային, ինտելեկտուալ մրցույթներով և ժամանցի կազմակերպման այլ  կրեատիվ ձևերով, տարաբնույթ քննարկումներով, երիտասարդությանը հուզող ոլորտներն ընդգրկող դասխոսություններով, հետաքրքիր հանդիպումներով և  ծանոթություններով հագեցած օրեր:

Ձեռք բերված հմտությունները նախադրյալ կհանդիսանանան երիտասարդների կողմից համայնքների զարգացման ծրագրերի մշակման և իրագործման համար:

ԾՐԱԳՐԻ ՆՊԱՏԱԿՆԵՐԸ

Ստեղծել հատուկ բարեկամական և անմիջական մթնոլորտ, որտեղ տարբեր շրջաններից ժամանած երիտասարդները հնարավորություն կունենան ծանոթանալու և շփվելու տարբեր ոլորտների մասնագետների ու պետական գործիչների հետ, ուրվագծելու համայնքային զարգացման ծրագրեր:

Նախադրյալներ ստեղծել Արցախի երիտասարդական ներուժի բացահայտման ու զարգացման համար:

Նպաստել միջհամայնքային և ներհամայնքային համագործակցության ակտիվացման ու զարգացման, պետական ծրագրերին երիտասարդությանն իրազեկման և համայնքի զարգացման գործում ներգրավման աշխատանքներին:

Աջակցել երիտասարդական քաղաքականության ոլորտում համագործակցության ամրապնդմանը, դյուրացնել համապատասխան ոլորտներում երիտասարդական խնդիրների արծարծումը և խթանել երիտասարդների կարիքներին համահունչ միջոլորտային համագործակցությունը:

Ծրագրի խնդիրները

Կազմակերպել ընդհանուր կրթական և նեղ մասնագիտական դասընթացներ` ապահովելով երիտասարդական նախաձեռնություններին գործնական բնույթ տալու հնարավորություն /ծրագիր գրելու հմտություններ, համագործակցության կառուցում և այլն/:

Ստեղծել համագործակցության ցանց` երիտասարդների և համապատասխան ոլորտների մասնագետների ու պետական ծառայողների միջև` ապահովելով երիտասարդների շարունակական իրազեկումն ու մասնագիտական աջակցությունը:

Նպաստել միջհամայնքային և ներհամայնքային համագործակցության ընդլայնմանը, համայնքների զարգացման ծրագրերի իրագործմանը:

Մասնակիցների ընտրության չափանիշները և կարգը

Մասնակիցների տարիքը`  18-35 տարեկան

ֆորումի աշխատանքներին և հետագա զարգացումներին մասնակցության մոտիվացիա

երիտասարդական միջոցառումներին մասնակցության փորձ

երկխոսության զարգացման հետաքրքրվածություն

ֆորումի ծրագրով նախատեսված բոլոր միջոցառումներին մասնակցության պատրաստակամություն

 ֆորումի ընթացքում ստացած գիտելիքների տարածման պատրաստակամություն

ֆորումի աշխատանքների մասին սոցիալական ցանցերում կամ զանգվածային լրատվամիջոցներում տեղեկատվության տարածման պատրաստակամություն

Մասնակիցների թիվը յուրաքանչյուր շրջանից`  6 երիտասարդ

Յուրաքանչյուր շրջանից առնվազն 1-ական մասնակից հետևյալ պայմանական թիրախային ուղղություններից /տվյալ ոլորտին առնչվող խնդիրների, իրականացվող միջոցառումների վերաբերյալ երիտասարդի տեղեկացվածություն և հետաքրքրվածություն/

ՄՇԱԿՈՒՅԹ. ԺԱՄԱՆՑ. ՀՈԳԵՎՈՐ ԱՆՎՏԱՆԳՈՒԹՅՈՒՆ

ՍՊՈՐՏ. ԱՌՈՂՋ ԱՊՐԵԼԱԿԵՐՊ. ՌԱԶՄԱՀԱՅՐԵՆԱՍԻՐԱԿԱՆ ԴԱՍՏԻԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

ԿՐԹՈՒԹՅՈՒՆ. ՈՉ ՖՈՐՄԱԼ ԿՐԹՈՒԹՅՈՒՆ

ՍՈՑԻԱԼԱԿԱՆ ՀԱՐՑԵՐ. ԱՇԽԱՏԱՆՔԻ ԵՎ ԶԲԱՂՎԱԾՈՒԹՅԱՆ ԽՆԴԻՐՆԵՐ. ԿԱՄԱՎՈՐԱԿԱՆ ԱՇԽԱՏԱՆՔ

ՏՆՏԵՍԱԿԱՆ ԶԱՐԳԱՑՈՒՄ ԵՎ ԲՆԱՊԱՀՊԱՆՈՒԹՅՈՒՆ

ԻՐԱՎԱԳԻՏԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ. ՀԱՍԱՐԱԿԱԿԱՆ ՆԱԽԱՁԵՌՆՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

ՏԵՂԵԿԱՏՎԱԿԱՆ ՏԵԽՆՈԼՈԳԻԱՆԵՐ

Ծրագրին մասնակցելու համար երիտասարդները պետք է մինչև 2016 թվականի հուլիսի 15-ը ներկայացնեն լրացված հայտը և ինքնակենսագրականը: Կազմակերպիչների կողմից կիրականացվի ընտրություն և արդյունքների մասին կծանուցվի դիմողներին:

ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ և ՏԵԽՆԻԿԱԿԱՆ ՊԱՅՄԱՆՆԵՐԸ

Կեցության, սննդի հետ կապված ֆինանսական և կազմակերպչական բոլոր հարցերը հոգում է նախարարությունը:

Ծրագրի կրթական ճամբարումը անց է կացվելու Բերդաձոր համայնքում, վրանային պայմաններում:

Մասնակիցները կապահովվեն օրական երեքանգամյա սնունդով և                             սուրճ-ընդմիջումով: Ճաշարանը կգործի միայն ճամբարի օրվա ռեժիմով նախատեսված ժամերին:

Ճամբարի տարածքում կգործի բուժկետ:

Ճամբարումի մասնակիցները պարտավոր են.

պահպանել օրվա ռեժիմը,

խնամքով օգտագործել ճամբարի համար նախատեսված գույքը և պարագաները,

ճամբարի տարածքում պահպանել մաքրություն,

քնի ժամերին չաղմկել և չխանգարել մյուս մասնակիցների հանգիստը:

Ճամբարի ընթացքում մասնակիցներին խստիվ արգելվում է լքել ճամբարի տարածքը և հյուրեր ընդունել:

Ճամբարի տարածքում ոգելից խմիչքների, ծխախոտի վաճառքը  և օգտագործումը արգելվում է:

Այն մասնակիցները ովքեր չպահպանեն սույն կանոնները անմիջապես կհեռացվեն:

ԾՐԱԳՐԻ ԷՈՒԹՅՈՒՆՆ Է ԿԱԶՄԱԿԵՐՊԵԼ ԵՐԻՏԱՍԱՐԴԱԿԱՆ ՖՈՐՈՒՄ՝ ԹԵՄԱՏԻԿ․․․


ՈՒԽՏԱԳՆԱՑՈՒԹՅՈՒՆ ԴԵՊԻ ԲՈՎՈՒՐԽԱՆԻ ՎԱՆՔ

ՈՒԽՏԱԳՆԱՑՈՒԹՅՈՒՆ ԴԵՊԻ ԲՈՎՈՒՐԽԱՆԻ ՎԱՆՔ

Ընդհանուր տեղեկություններ

Գտնվում է Արցախի Հանրապետության Ասկերանի շրջանում՝ Բովուրխան լեռան հյուսիսային լանջին: Այն հիմնել է Շախնազարյանների իշխանական տոհմի նշանավոր մելիք` Վարանդայի իշխան Բաղրը: Նա իշխել է XVIIդ. առաջին կեսին մինչև 1646թ.: Սարը և վանք-ամրոցը մելիքի անունով կոչվել է Բաղրխան: Անվանումը հետագայում վերափոխվել և դարձել է Բուրուխան, Բովրխան, Բովուրխան:

 Բովուրխանավանքի վանական համալիրը բաղկացած է եկեղեցուց, տնտեսական շինություններից, որոնք շրջապատված են պարիսպներով և աշտարակներով: Կառույցների մեծ մասը քանդված է: Արևելյան մասում տեղակայված եկեղեցին համեմատաբար լավ է պահպանվել: Այն պատկանում է թաղածածկ միանավ բազիլիկների տիպին:

Բոլոր տվյալները ցույց են տալիս, որ եկեղեցին կառուցվել էր XVIIդ.:

Վանքային համալիրում պարիսպը ընդգրկում է 40×18,5մ մակերեսով տարածք: Ամրոցը ունեցել է ջրմուղ և դեպի Ննգի գյուղը տանող գաղտնուղի:

Բովրխան լեռան ստորոտում գտնվում են վանքի աղբյուրը և ամրոցի պաշտպանական համակարգի մեջ մտնող չորս դիտակետ, Լեռի-խաչ և Անահիտ մատուռները:

Բովուրխանը հանդիսանում էր պաշտամունքային կենտրոն և Վարանդայի մելիքության ամառային նստավայրը: Բացի դրանից, XVIIIդ. առաջին կեսին այստեղ տեղակայված էր Քարքարի կայազորը:

Ընդգրկված է Արցախի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկում։

Ծրագիրն իրականացնում է ԱՀ ԿԳՄՍ նախարարությունը՝  ԱՀ պաշտպանության բանակի հետ համատեղ:

Ծրագրի նպատակը

Ծրագիրը նպատակ ունի ձևավորել երիտասարդության արժեքային կողմնորոշման դրական դաշտ, նպաստել երիտասարդության ռազմահայրենասիրական, հոգևոր-մշակութային, առողջ ապրելակերպի  դաստիարակությանը, բանակ-հասարակություն կապի ամրապնդմանը, երիտասարդության ազգային ինքնության պահպանմանը, ազգային և քաղաքացիական ինքնագիտակցության բարձրացման գործընթացի շարունակական զարգացմանը:

Ուխտագնացությունը հայ մարդու անհատական կամ հավաքական կյանքի հոգևոր դաստիարակման լավագույն միջոցառումներից է, որը դեպի հոգևոր վերածնունդ տանող ճանապարհն է:

Ուխտագնացությունների միջոցով քրիստոնյան հաղորդվում է անցյալի սրբազան ժառանգության հետ և դրանով իսկ կապ հաստատում ապագայի հետ, քանզի առանց անցյալի հետ կենդանի կապի անիմաստ է ապագայի հետ շփում ստեղծելու փորձը:

Այսինքն, ուխտավորը հավատքով և իմաստությամբ առլեցուն այն անձն է, որը քաջ գիտակցում է իր անկատարելությունն ու մեղանչականությունը և պահանջ է զգում Աստծու և սրբությունների հետ հաղորդակցվելով ոչ միայն հագեցնել իր հոգեկան ծարավը, իմաստավորել իր կյանքը, այլև զորություն ստանալ Սուրբ վայրից՝ դիմակայելու գալիք փորձությունները:

Ծրագրի իրականացման ժամկետը

Ծրագիրն իրականացվում է 2021 թվականի հունիսի 19-ին:

Մեկնումը՝ Ստեփանակերտի Շառլ Ազնավուրի  անվան մշակույթի կենտրոնի տարածքից, ժամը 9:30-ին:

Վերադարձը՝  ժամը 18:00-ին:

Ծրագրի մասնակիցները

Ծրագրին կմասնակցեն թվով 100 երիտասարդ-ուխտավորներ՝ հասարակական կազմակերպության ներկայացուցիչներ, կամավորականներ, զինվորներ:

Ուխտագնացության մասնակիցները հնարավորություն կունենան մասնակցելու մշակութաժամանցային ծրագրին, հոգևոր  և  պատմամշակութային թեմայով զրույցների, տարածքի մաքրման աշխատանքներին:

ԾՐԱԳԻՐՆ ՆՊԱՏԱԿ ՈՒՆԻ ՁԵՎԱՎՈՐԵԼ ․․․


«ՀԵՐՈՍՆԵՐԻ ՀԵՏՔԵՐՈՎ»

«Հերոսների հետքերով» հայրենասիրական դաս արշավ` նվիրված Շուշիի ազատագրման և Արցախի Հանրապետության բանակի կզամավորման 26-րդ տարեդարձին

/ծրագիր/

Ծրագրի նպատակը

Հաղթանակներն ամրացնում են ժողովրդի ոգին ու կամքը, լավատեսություն ու հավատ հաղորդում ապագայի կերտման ճանապարհին: Ծրագիրը նվիրված է Մեծ Հայրենականում տարած հաղթանակի 73-րդ, պաշտպանության բանակի (ՊԲ) կազմավորման և Շուշիի ազատագրման 26-րդ տարեդարձերին:

Ծրագրի    նպատակն է  երիտասարդների ռազմահայրենասիրական դաստիարակումը, օրվա խորհրդի բացահայտումը, երիտասարդության համախմբումը, ինքնագիտակցության բարձրացումը, վաղվա հաղթական օրվա հանդեպ հավատի ներշնչումը:

Ծրագրի նկարագրությունը

Ծրագրի իրականացման համար ԱՀ մշակույթի, երիտասարդության հարցերի և զբոսաշրջության նախարարության աշխատակազմի երիտասարդության հարցերի բաժնի կողմից ձևաորվում է կազմկոմիտե, որի ամբողջ գործունեուոթյունը ուղղված է լինելու ծրագրի պատշաճ կազմակերպմանն ու իրականացմանը  /Հավելված 1/

Ծրագիրը կմեկնարկի  մայիսի 7-ին, ժամը 8:00-ին: Երթի մասնակիցները Ստեփանակերտի Շառլ Ազնավուրի անվան մշակույթի կենտրոնում  կտեղեկացվեն ռազմագործողության մասին, կծանոթանան 4 ուղղությունների պատասխանատուների հետ, կծանուցվեն արշավի մանրամասները:  Որպես օրվա բանախոս հանդես կգա Արցախի ինքնապաշտպանության բանակի առաջին հրամանատար, «Հարսանիք լեռներում» ռազմագործողության արևելյան ուղղության հրամանատար, պահեստազորի գնդապետ Արկադի Կարապետյանը:

Մասնակիցները Ստեփանակերտի Շառլ Ազնավուրի անվան մշակույթի կենտրոնից չորս ուղղություններով կշարժվեն դեպի Շուշի, յուրաքանչյուր ուղղություն կունենա իր ղեկավարը:

ա/ արևելյան ուղղություն` Մաիլյան Արամ, Արկադի Կարապետյան /ռազմագործողության մասնակից/

բ/ կենտրոնական`Բալասանյան Միքայել /ռազմագործողության մասնակից/

գ/ արևմտյան` Հովհաննիսյան Արամ

դ/ հյուսիսային՝ Կարապետյան Արծվիկ /ռազմագործողության մասնակից/

Արևելյան ուղղություն` Շոշ-Շուշի: Ստեփանակերտից մեքենաները արշավի մասնակիցներին կտեղափոխեն  Շոշ գյուղը, որտեղից կսկսվի արշավը:</li><li>Կենտրոնական ուղղություն` Ստեփանակերտ-Շուշի ավտոմայրուղի: Ճանապարհին արշավի մասնակիցները ծաղկեպսակներ կդնեն Շուշիի <<Տանկ>> հուշահամալիրին, Վազգեն Սարգսյանի հուշարձանին:

Արևմտյան ուղղություն` Կրկժան-Շուշի:

Հյուսիսային ուղղություն՝ Քիրսավան – Շուշի:

Ժամը 13:00-ին խմբերը կմտնեն Շուշի: Շուշիի Ղազանչեցոց Սուրբ Ամենափրկիչ եկեղեցու բակում մասնակիցները  կպարզեն եռագույնը, այնուհետև տեղի կունենա շուրջպար, ապա երիտասարդները կստանում հոգևոր հոր օրհնությունը: Եկեղեցում մոմավառությունից  հետո ժամը` 14:30-ին,  ավտոմեքենաներով մասնակիցները կտեղափոխվեն Հունոտի կիրճ արգելոցի Կատարոտ (Ջդրդուզ) հատված, որտեղ ողջունի խոսքով հանդես կգա Շուշիի քաղաքապետ Արծվիկ Սարգսյանը /համաձայնությամբ/: Մասնակիցներին կտրվի ճաշ, այնուհետև կկազմակերպվի մշակութա-ժամանցային ծրագիր (համերգ,  ավանդական խաղեր և պարեր /Հավելված 2/):

17:00-ին վերադարձ  ք. Ստեփանակերտ:

3. Ծրագրի մասնակիցները

          Ծրագրին կմասնակցեն Արցախի երիտասարդական և ուսանողական կառույցների ներկայացուցիչներ, ՊԲ զինծառայողներ, կամավորներ: Մասնակիցների թիվը կկազմի 300 հոգի:

4.  Ծրագրի իրականացման պատասխանատուները

     «Հերոսների հետքերով» հայրենասիրական դաս արշավը  կազմակերպվում է  ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի և զբոսաշրջության  նախարարության նախաձեռնությամբ` ԼՂՀ պաշտպանության նախարարության հետ համատեղ, մասնակիցների անվտանգության                                                                                ապահովման հարցում նախարարությունը համգործակցում է՝  առողջապահության նախարարության, ԱՀ արտակարգ իրավիճակների պետական ծառայության և ԱՀ ոստիկանության հետ:

5. Ծրագրի իրականացման վայրն ու ժամկետը

Ծրագրի մեկնարկում է 2018թ. մայիսի 7-ին,  ժամը 8:00 -ին Ստեփանակերտից և ավարտվում  նույն օրը Շուշիում:

6.  Ծրագրի ժամանակացույցը

7 մայիսի

 08:00 արշավի մասնակիցների հավաք,ք. Ստեփանակերտի Շառլ Անզնավուրի անվ. մշակույթի կենտրոնի բակ

08:30-10:00 Հանդիպում ռազմագործողության մասնակիցների հետ, ծանոթացում ուղղությունների ղեկավարների հետ, շապիկների բաժանում

13:00 -14:00 խմբերի մուտքը Շուշի: Եռագույնի պարզում Ղազանչեցոց Սուրբ Ամենափրկիչ եկեղեցու բակում, հոգևոր հոր օրհնություն, մոմավառություն:

14.30- 15:30  – Ճաշ Հունոտի կիրճ արգելոցի Կատարոտ (Ջդրդուզ) հատվածում

15:30-16:30  – Մշակութաժամանցային ծրագրեր

16:30-17:00- Ծրագրի ամփոփում, շնորհակալգրերի, պարգևների հանձնում

17:00 –Վերադարձ Շուշիից  Ստեփանակերտ

ՀԱՂԹԱՆԱԿՆԵՐՆ ԱՄՐԱՑՆՈՒՄ ԵՆ ԺՈՂՈՎՐԴԻ ՈԳԻՆ ՈՒ ԿԱՄՔԸ, ԼԱՎԱՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՈՒ ՀԱՎԱՏ ՀԱՂՈՐԴՈՒՄ․․․


Երկարօրյա դպրոց

Արցախի Հանրապետության կրթության զարգացման ռազմավարության  «Երկարօրյա դպրոց» ծրագիր

Download

 Խնդրում և հորդորում ենք` մեկնաբանություններում վիրավորանք պարունակող արտահայտություններ ու թեմային չառնչվող առաջարկներ չգրել։ Դրանք անմիջապես կհեռացվեն։

Արցախի Հանրապետության կրթության զարգացման ռազմավարության  «Երկարօրյա դպրոց» ծրագիր Խնդրում և …


ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ՏԵՂԵԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

ԱՀ-ՈՒՄ ԳՈՐԾՈՂ ՖԵԴԵՐԱՑԻԱՆԵՐ


1999-2021թթ. աշխարհի և Եվրոպայի առաջնություններում, գավաթի խաղարկություններում մրցանակային տեղեր գրաված ԱՀ մարզիկների1999-2021թթ. աշխարհի և Եվրոպայի առաջնություններում, գավաթի խաղարկություններում մրցանակային տեղեր գրաված ԱՀ մարզիկների

<object class="wp-block-file__embed" data="https://egishe.iedufund.org/edunkr/wp/wp-content/uploads/2021/09/1999-2021թթ․-գրաված-տեղերի-մասին.docx.pdf" type="application/pdf" style="width:100%;height:600px" aria-label="Embed of Embed of 1999-2021թթ․-գրաված-տեղերի-մասին.docx.."></object>1999-2021թթ․-գրաված-տեղերի-մասին.docxDownload

1999-2021 ԹԹ․ ԱՇԽԱՐՀԻ ԵՎ ԵՎՐՈՊԱՅԻ ԱՌԱՋՆՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐՈՒՄ, ԳԱՎԱԹԻ ԽԱՂԱՐԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐՈՒՄ ՄՐՑԱՆԱԿԱՅԻՆ ՏԵՂԵՐ ԳՐԱՎԱԾ․․․


Մարտունու պատմաերկրագիտական թանգարան

ԼՂՀ, ք. Մարտունի, Գ. Նժդեհ 3, հեռ.՝ (047) 82-18-14:

Մարտունու պատմաերկրագիտական թանգարանը Մարտունու շրջանի գիտական, մշակութային, ազգագրական կարևոր օջախներից է, որը հիմնադրվել է  1981 թվականին՝  շրջանային կոմիտեի որոշմամբ:  Ստեղծման ժամանակաշրջանից սկսած նամակագրական կապեր հաստատվեց  ԽՍՀՄ-ի  տարբեր քաղաքներում սփռված  շրջանի անվանի մարդկանց հետ,  հավաքվեց   թանգարանային արժեք ներկայացնող ցուցանմուշներ:  Սակայն  1989 թվականից սկսած՝ արցախյան գոյամարտի տարիներին,  պատերազմական գործողությունների հետևանքով, ինչպես նաև  թանգարանի  աշխատողների անպատասխանատու  աշխատանքի շնորհիվ, որոշ արժեքավոր ցուցանմուշներ  և  ցուցանմուշների գրանցամատյաններ անհետացան

Թանգարանը իր հիմնադրման  օրվանից մինչև հիմա տարհանվել է  4 անգամ:  Ներկայումս տեղեկայված է  թիվ 1 մանկապարտեզի շենքի մի մասում,  որը գտնվում  է  քաղաքապետարանի հաշվեկշռի մեջ:  Այն  կապիտալ վերանորոգման է  ենթարկվել 2002 թվականին, սակայն մեր շրջանի պատմությունը  և  թանգարանագիտության այբուբենն  իմացողը երբեք չի  ասի, թե մեր  թանգարանը հանդուրժելի վիճակում  է:  Թանգարանը այդ վիճակից դուրս բերելու համար պետք է  շենքը հարմարեցնել ժամանակակից  ցուցադրության պահանջներին  և  ապահովել ներքին կահավորանքը:  Դրանից ելնելով, մեր  թանգարանում չկա ըստ բաժիների մշտական ցուցադրություն:  Սակայն  թանգարանում ունենք  բնության,  հնագիտության, միջնադարյան,  նոր  և  նորագույն շրջանների, ազգագրության բաժինների  վերաբերյալ բավականին  ցուցանմուշներ, որոնց  թիվը հասնում  է  հիմնական ֆոնդ՝ 2116,  օժանդակ  ֆոնդ՝  1024:

Հատակագիծը՝ 200 մ2:

Թանգարանն ունի 2 սրահ.

Ազգագրության, հնագիտության, միջին դարերի

Նորագույն շրջանի:

Թանգարանի առաջին ցուցանմուշը

Կալաթակ (կամներ), XIX դարի վերջ: Երկարությունը 145 սմ, 2 հատ ձախ  թևեր, փայտից,  որոնց տակ ամրացված  են փոքր չափի կայծքարեր: Դրանց օգնությամբ կալսվել  է  հացահատիկը (նորագույն  շրջան, ազգագրության բաժին):

Թանգարանի գլխավոր ցուցանմուշները

Կովի  արձանիկ (բրոնզեդարյան  ժամանակաշրջան): Պատրաստված է  կավից, սև գույնի, վզիկի  վրա կան գծեր,  պահպանվել  է  գլուխը  և  երկու   ոտքերը,  հայտնաբերված է Մարտունու տարածքից՝ հողափորական  աշխատանքի  շնորհիվ:

Ամոնիտ (անհետացած  օվկիանոսային կենդանի):  Գորշավուն և  պարուրաձև,   ներսի կիսաշրջանի վրա կան  ճառագայթման գծեր,  արտաքին կիսաշրջանի վրա միայն գծեր, եզրագիծը  ատամնավոր է,  տրամագիծը՝ 13 սմ,  կշիռը՝ 2կգ,  գտնված է  Մարտունու  շրջանի Ննգի  գյուղի  տարածքից:

Մաֆրաշ (անկողնապարկ): Գործված  է բնական  բրդյա թելերով,  նախշերը նման  են հայկական կարպետների նախշերին, ներկված է բնական ներկով,  երկարությունը՝  111սմ,  լայնությունը՝  53 սմ,  նորագույն շրջան, 20-րդ դարի  20-30 –ական  թթ.:  Ձեռք է  բերվել  Մարտունու  շրջանի Գիշի  գյուղից:

Գնդացիր «Մաքսիմկա»: Պատրաստված է պողպատից, վերանորոգվել և օգտագործվել է արցախյան պատերազմի ժամանակ:

Երկուշաբթի-ուրբաթ, ժամը 9:00-18:00, ընդմիջում՝ 13:00-14:00: Մուտքն անվճար է:

Մարտունու պատմաերկրագիտական թանգարանը Մարտունու շրջանի գիտական, մշակութային, ազգագրական կարևոր օջախներից է, որը հիմնադրվել է․․․


Կոլխոզաշենի Պարսեղովի անվան տուն-թանգարան

Կոլխոզաշենի Մ. Պարսեղովի անվան տուն-թանգարանը հիմնադրվել է  1971 թվականի սեպտեմբերի 17-ին: Թանգարանի  շենքը գտնվում է   1967թ. կանգնեցված  Հայրենական մեծ պատերազմում նահատակված համագյուղացիների հիշատակը հավերժացնող հուշարձանի հարևանությամբ:

 Տուն-թանգարանում  բավականին հարուստ  ցուցանմուշներով (հանդերձանք, զենքեր, փաստաթղթեր, անձնական այլ իրեր) ներկայացվում է ԽՍՀՄ հրետանու գեներալ-գնդապետ, ծննունդով կոլխոզաշենցի Միքայել Պարսեղովի կյանքն ու ռազմական գործունեությունը:

 2006թ. տուն-թանգարանը մասնակի վերանորոգվել է և ավելացվել է <<Փառքի սրահ>>:

 Ծնունդով Կոլխոզաշենցի, Արցախի հերոս, գեներալ-մայոր  Սամվել Կարապետյանի միջոցներով հետագայում  Մ. Պարսեղովի անվան տուն-թանգարանը  հիմնովին վերանորոգվեց:  Տուն-թանգարանի պաշտոնական բացումը տեղի ունեցավ 2019թ. մայիսի 11-ին:  Այդ պահից սկսած Կոլխոզաշենում մայիսի 11-ը նշվում  է որպես գյուղի օր:

Վերանորոգված թանգարանում բացի Պարսեղովին նվիրված սրահներից, նոր սրահ հատկացվեց նաև ծննունդով կոլխոզաշենցի բանաստեղծ, լրագրող, 1982 թվականից ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ , ԼՂՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչ Հրաչյա Բեգլարյանի կյանքին ու գործունեությանը:

Իսկ արդեն թանգարանի մուտքի սրահը դարձավ <<Փառքի սրահ>>:

Հիմնադրվել է 1971 թ., ունի 147 ցուցանմուշ:

Հասցեն՝ Մարտունու շրջան, գ. Կոլխոզաշեն, հեռ.՝ (047) 22-12-87:

Մասնաճյուղի վարիչ՝ Ա. Հարությունյան:

Կոլխոզաշենի Մ. Պարսեղովի անվան տուն-թանգարանը հիմնադրվել է  1971 թվականի սեպտեմբերի 17-ին: Թանգարանի  շենքը գտնվում է․․․


Մարտակերտի պատմաերկրագիտական թանգարան

ԼՂՀ, ք. Մարտակերտ, Ազատամարտիկների 83, հեռ.՝ (047) 42-15-82,

Մարտակերտի պատմաերկրագիտական թանգարանը հիմնադրվել է արցախյան շարժումից հետո 1997 թ. Մարտակերտ քաղաքում: 1996 թվականին մասնակի նորոգվել է նախկին երաժշտական դպրոցի շենքը և տեղում ստեղծվել է «Մարտակերտի պատմաերկրագիտական թանգարան» պետական ոչ առևտրային կազմակերպությունը, որտեղ ներկա դրությամբ առկա են 823 ցուցանմուշներ: Թանգարանաjին շենքը տիպային չէ:

2008 թ. դեկտեմբերի  1-ին ԼՂՀ կառավարության թիվ 849 որոշման համաձայն 2009 թ. փետրվարի 1-ից Մարտակերտի պատմաերկրագիտական թանգարանը լուծարվել է:

2009 թ. փետրվարից վերաբացվել է՝ որպես Արցախի պետական պատմաերկրագիտական թանգարանի Մարտակերտի մասնաճյուղ, որն էլ գտնվում էր ԼՂՀ ԿԱ Զբոսաշրջության և պատմական միջավայրի պահպանության վարչության ենթակայության ներքո: Մինչև հոկտեմբեր ընկած ժամանակահատվածը թանգարանում մասնակիորեն կատարվել է արտաքին հարդարման աշխատանքներ և հոկտեմբերի 20-ից այն գործել է նոր ցուցադրությամբ:

Ներկայումս թանգարանը գտնվում է ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարության ենթակայության ներքո:

Թանգարանն ունի երկու սրահ՝ ազգային և ընդհանուր: Ընդհանուր սրահը պայմանականորեն բաժանված է մի քանի անկյունների.

Խաչենը հնագույն ժամանակաշրջանում

Հայրենական Մեծ պատերազմը 1941-1945

Մահ՝ իմացյալ անմահություն է

Վերածնված Մարտակերտ

Թանգարանի առաջին ցուցանմուշը

Կուլա (պատրաստված դեղնակարմրավուն կավից), հելլենիստական ժամանակաշրջան: Հատակը՝ անհարթ, իրանը՝ ուռուցիկ, ունի մեկ կանթ, որը սկսվում է շրթունքից մի քիչ ներքև և վերջանում իրանի վերևի մասում: Շրթունքն ամբողջովին վնասված է: Արտաքին մասից ունի գծավոր նախշազարդեր:

Թանգարանի գլխավոր ցուցանմուշները

Ափսե (պղինձ): Իրանը կլոր, քիչ խորավուն: Ափսեն վերևի մասում ունի շեղանկյունաձև զարդեր, ներքևի մասը և հատակը նախշազարդարված է գծերով: Թասը շրթունքի մասում ունի 3 սմ տրամագծով կոտրվածք: Ընդանուր վիճակը բավարար է:

Մրգաման (պղինձ): Իրանը կլոր է, հատակի մասը՝ հենակով: Շրթունքի մասը գծանախշված է և ունի 3 սմ երկարությամբ կոտրվածք: Հատակի մասը մասամբ կոտրված է հենակից: Ընդանուր վիճակը բավարար է:

Տրեխ (խոզի մշակված կաշի): Եզրերը հյուսված կաշվե փոկերով, կաշվե փոկերից անցկացված է գույնզգույն բրդյա թելի հյուսքեր, որոնք ծառայում են տրեխը ոտքին ամրացնելու համար: Եզրակարերով է, ծայրի սրությունը չի պահպանվում: Ընդանուր վիճակը լավ է:

Եռանկյունաձև նամակներ ուղարկված ռազմաճակատից Հայրենական պատերազմի մասնակից մարտակերտցի Տիգրան Անաստասյանի կողմից:

Արցախյան շարժման առաջամարտիկ Սասուն Հակոբյանի անձնական իրերը՝ հագուստը և ինքնաձիգի պահունակը:

Երկուշաբթի-շաբաթ, ժամը 9:00-17:00: Մուտքն անվճար է:

Մարտակերտի պատմաերկրագիտական թանգարանը հիմնադրվել է․․․


Թանգարանների ցանկ

«Արցախի պետական պատմաերկրագիտական թանգարան» ՊՈԱԿ

Հնագիտության բաժին – 2878 ցուցանմուշ

Ազգագրության բաժին – 1607ցուցանմուշ

Զենքերի բաժին – 121 ցուցանմուշ

Արծաթյա զարդեր – 79 ցուցանմուշ

Թղթադրամներ – 862 ցուցանմուշ

Մետաղադրամներ և շքանշաններ -1492 ցուցանմուշ

Լուսանկարներ – 12432 ցուցանմուշ

Փաստաթղթեր – 13381 ցուցանմուշ

Կիրառական արվեստի առարկաներ – 726 ցուցանմուշ

Քանդակներ – 68 ցուցանմուշ

Գծանկարներ – 91 ցուցանմուշ

Գեղանկարչություն – 170 ցուցանմուշ

Եկեղեցական մասունքներ -90 ցուցանմուշ

Ընդամենը – 33997 ցուցանմուշ

 « Ասկերանի պատմաերկրագիտական թանգարան»  մասնաճյուղ ՊՈԱԿ

Հնագիտության և ազգագրության բաժին – 470 ցուցանմուշ

 « Մարտունու պատմաերկրագիտական թանգարան»  մասնաճյուղ ՊՈԱԿ

Հնագիտության և ազգագրության բաժին – 2248 ցուցանմուշ

 « Մարտակերտի պատմաերկրագիտական թանգարան»  մասնաճյուղ ՊՈԱԿ

  Հնագիտության և ազգագրության բաժին – 864 ցուցանմուշ

 « Բերդաշենի պատմության  թանգարան»  մասնաճյուղ ՊՈԱԿ

Հնագիտության և ազգագրության բաժին – 525 ցուցանմուշ

 « Կոլխոզաշենի Պարսեղովի անվան տուն-թանգարան»  մասնաճյուղ ՊՈԱԿ

Հնագիտության և ազգագրության բաժին – 101 ցուցանմուշ

 « Ստեփանակերտի պատկերասրահ» ՊՈԱԿ

Գեղանկարների բաժին – 351 նկար

Քանդակների բաժին – 43 քանդակ

Ընդամենը – 41099 ցուցանմուշ

«Արցախի պետական պատմաերկրագիտական թանգարան» ՊՈԱԿ․․․


Ասկերանի պատմաերկրագիտական թանգարան

Ց Ա Ն Կ

պահանջվող տվյալների

ԼՂՀ, ք. Ասկերան, Ն. Ստեփանյան 14, հեռ.՝ (097) 26-77-13, վեբկայքի հասցե՝ չկա, էլեկտրոնային փոստի հասցե՝ չկա:

Ասկերանի պատմաերկրագիտական թանգարանը գործում է 1996 թվականից: Թանգարանը տեղակայված է Ասկերանի շրջվարչակազմի շենքում:

2004 թ. հունվարից ԼՂՀ կառավարության որոշման համաձայն՝ Ասկերանի պատմաերկրագիտական թանգարանը վերանվանվել է «Ասկերանի պամաերկրագիտական թանգարան» պետական ոչ առևտրային կազմակերպության:

ԼՂՀ կառավարության 2008 թ. դեկտեմբերի 1-ի թիվ 849 որոշմամբ լուծարվել է և ստեղծվել «Արցախի պետական պատմաերկրագիտական թանգարան» ՊՈԱԿ-ի Ասկերանի մասնաճյուղը:

Թանգարանը Արցախի մշակութային և գիտական օջախներից է: Թանգարանում պահվում են հայ ժողովրդի և նրա արցախյան հատվածի նյութական ու հոգևոր մշակույթի բազմաթիվ արժեքներ, որոնք կարևոր  նշանակություն ունեն Արցախի պատմության, ազգագրության, մշակույթի տարբեր բնագավառների ուսումնասիրության և ցուցադրության համար:

Հավաքչական աշխատանքների արդյունքում ձեռք են բերվել և խնամքով պահպանվում են 400 ցուցանմուշներ: Հիմնականում աշխատանքներ են ընթացել Հայրենական Մեծ պատերազմն ու Արցախյան գոյամարտն արտացոլող նյութերի ձևավորման ուղղությամբ՝ վիճակագրական տվյալներ, ֆոտոալբոմներ, կենսագրական տվյալներ: Թանգարանում պահվում են Ասկերանի շրջանի գյուղերի պատմաաշխարհագրական բնութագրությունները, վաստակաշատ մանկավարժների, պետական, հասարակական ակնառու գործիչների անձնական գործերը, Արցախի պատմության վերաբերյալ երկրագիտական և ազգագրական նյութեր:

Թանգարանը բաղկացած է երկու բաժիններից.

Ռազմարվեստի

Հնագիտության և ազգագրության:

Ռազմարվեստի բաժնում տեղադրված են Հայրենական Մեծ պատերազմի և Արցախյան ազատամարտի վերաբերյալ գիտական աշխատություններ, գրքեր, լուսանկարներ, զոհված ազատամարտիկների, ինչպես նաև ռազմագործողությունների ակտիվ մասնակիցների անձնական գործեր, արխիվային փաստաթղթեր, ակնարկներ, հուշագրություններ:

Հնագիտության և ազգագրության բաժնում տեղադրված են երկրագիտական ու ազգագրական բնույթի նյութեր, Արցախի պատմաճարտարապետական հուշարձանների և գյուղերի լուսանկարներ, հայոց պատմությանն ու մշակույթին վերաբերող գրքեր, լուսանկարներ:

Թանգարանի զբաղեցրած երկու սենյակների ընդհանուր մակերեսը 72 մ2 է: Ունի 2 սրահ.

Ռազմարվեստի

Հնագիտության և ազգագրության:

Թանգարանի առաջին ցուցանմուշը

Երկանք (քար), XVIII դարի վերջ: Հայտնաբերվել է ԼՂՀ Ասկերանի շրջանի Խնապատ գյուղի վարչական տարածքում, բնակիչներից մեկի տնամերձ հողամասում: Որպես ցուցանմուշ նվիրվել է թանգարանին 1997 թ. հունվարի 26-ին:

Թանգարանի գլխավոր ցուցանմուշները

Սանդերք (փայտ, երկաթ), XIX դարի կեսեր: Հայտնաբերվել է ԼՂՀ Ասկերանի շրջանի Խրամորթ գյուղի տարածքում՝ գյուղացիների կողմից: Որպես ցուցանմուշ նվիրվել է թանգարանին 1997 թ. փետրվարի 2-ին:

Կարաս (կավ), XVIII դարի վերջ: Հայտնաբերվել է Ասկերան քաղաքում: Երկար ժամանակ օգտագործվել է գյուղմթերքներ և գինի պահպանելու նպատակով: Որպես ցուցանմուշ նվիրվել է թանգարանին 1997 թ. փետրվարի 16-ին:

Պնակ (կավ), XVIII դարի վերջ: Հայտնաբերվել է ԼՂՀ Ասկերանի շրջանի Խրամորթ գյուղի տարածքում: Երկար ժամանակ կենցաղային նպատակներով օգտագործվել է: Որպես ցուցանմուշ նվիրվել է թանգարանին 2003 թ. դեկտեմբերի 12-ին:

Թեյնիկ (կավ), XVIII դարի վերջ: Հայտնաբերվել է Ակերան քաղաքում: Որպես ցուցանմուշ նվիրվել է թանգարանին 2004 թ. մարտի 2-ին:

Գոտու ճարմանդ (արծաթ): Որպես ցուցանմուշ նվիրվել է ԼՂՀ ԿԱ Զբոսաշրջության և պատմական միջավայրի պահպանության վարչության կողմից 2006 թ. հունվարի 23-ին:

Երկուշաբթի-ուրբաթ, ժամը 9:00-18:00, ընդմիջում՝ 13:00-14:00: Մուտքն անվճար է:

Ասկերանի պատմաերկրագիտական թանգարանը գործում է 1996 թվականից: Թանգարանը տեղակայված է․․․


Բերդաշենի պատմության թանգարան

ԼՂՀ, Մարտունու շրջան, գ. Բերդաշեն, հեռ.՝ (097) 31-60-32, վեբկայքի հասցե՝ չկա, էլեկտրոնային փոստի հասցե՝ չկա:

Բերդաշենի պատմության թանգարանը հիմնադրվել է 1987 թվականին: Թանգարանի հիմնադիրը գյուղի պատմության վաստակավոր ուսուցչուհի Հայկուշ Արշակի Ազարյանն է:

Թանգարանի առաջին ցուցանմուշները ձեռք են բերվել Բերդաշենի Աղջկաբերդ կամ Կուսաբերդ կոչվող տարածքում իրականացված պեղումների արդյունքում (աշխատանքային գործիքներ, կավե կարասներ, բրոնզե և պղնձե սրեր, արծաթե ու օբսիդիանե զարդարանքներ և այլն):

Սկզբնական շրջանում թանգարանային ցուցանմուշները ցուցադրվել են գյուղի դպրոցի տարածքում, այնուհետև՝ «Ջինհազ» կոչվող վայրում կառուցված աղջկա կերպարանքով մեծ հուշարձանի ներքին ընդարձակ տարածությունում:

Արցախյան շարժման տարիներին բազմաթիվ իրեր ոչնչացել են: Ներկայումս թանգարանում առկա են 625 ցուցանմուշներ:

Թանգարանի տարածքը 324,5 մ2 է: Առկա են 4 սրահներ.

Ժամանակավոր ցուցադրության

Հնագիտության

Ազգագրության

Արվեստի և կենցաղի

Թանգարանի առաջին ցուցանմուշը

Կճուճ (վաղ բրոնզեդար): Գծավոր, ալիքաձև զարդանախշերով: Պեղվել է 1987 թվականին Աղջկաբերդում՝ Հայկուշ Ազարյանի կողմից:

Թանգարանի գլխավոր ցուցանմուշները

Ձիթաճրագ: Ձեթով լցված անոթ է, որի մեջ դրված պատրույգը վառում էին լույս տալու համար: Օգտագործում էին թե՛ տանը, թե՛ եկեղեցիներում:

Թեյնիկ (երկաթ): Օգտագործում էին ջուր տաքացնելու կամ թեյ պատրաստելու համար: Պեղվել է Աղջկաբերդում՝ Հայկուշ Ազարյանի կողմից:

Երկուշաբթի-ուրբաթ, ժամը 9:00-17:00, շաբաթ՝ 9:00-16:00: Մուտքն անվճար է:

Բերդաշենի պատմության թանգարանը հիմնադրվել է 1987 թվականին: Թանգարանի հիմնադիրը․․․


ԼՂՀ, ք. Ստեփանակերտ, Սասունցի Դավիթ 4, հեռ.՝ (047) 94-10-42, (047) 94-36-69, էլեկտրոնային փոստի հասցե՝ artsakhtangaran@mail.ru (melanyabalayan@mail.ru)

Արցախի պետական պատմաերկրագիտական թանգարանը ԼՂՀ պատմամշակութային այն միակ օջախն է, որտեղ ներկայացվում է Արցախի պատմությունը հնագույն ժամանակներից մինչև մեր օրերը: Իր հիմնադրման պահից` 1939 թ., թեկուզև Խորհրդային Ադրբեջանի կողմից իրականացվող հայատյաց քաղաքականության պայմաններում, ապա և, նրա իսկ կողմից Լեռնային Ղարաբաղին պարտադրված պատերազմի թոհ ու բոհում, թանգարանը կարողացել է ոչ միայն գոյատևել, այլ նաև հավաքագրել ու պահպանել ազգի դիմագիծը ներկայացնող նյութական ու հոգևոր արժեքներ:

Թանգարանի ֆոնդապահոցներում և ցուցադրության մեջ ընդգրկված են ավելի քան 50 հազար պատմամշակութային արժեքներ: Այսօր, քան երբևէ իր գոյության ընթացքում, թանգարանը առավել արդյունավետորեն է հարստացնում իր ֆոնդապահոցները` ի շնորհիվ Արցախում իրականացվող հնագիտական պեղումների ու դրանց արդյունքում հայտնաբերվող պատմահնագիտական, պատմամշակութային արժեքների:

Թանգարանի ցուցադրությունը սկսվում է Արցախի բնաշխարհը պատկերող հետաքրքիր տեսարաններով, որին հաջորդում է հնագիտության բաժինը: Այստեղ ցուցադրված նյութերի մեջ մասնավորապես ընդգրկված են բնության քարացած նմուշներ, ամենավաղ քարեդարյան գործիքներ (հատիչներ), բրոնզե ամենատարբեր իրեր (զարդարանքներ, հմայիլներ, զենքեր), Ուրարտական ժամանակներից պահպանված զարմանահրաշ զարդագոտիներով կավանոթներ, հայկական, հռոմեական, պարսկական, արաբական ծագման արծաթե ու պղնձե դրամներ և այլն:

Հայոց առաջին հայրապետ Գրիգոր Լուսավորչի քրիստոնեական քարոզչության ոլորտում ներառված էր նաև Արցախը, որտեղ էլ նա հիմնարկել է առաջին եկեղեցիներից մեկը` Ամարասը, որի լուսանկարի և համապատասխան քարտեզի ցուցադրությամբ սկսվում է թանգարանի միջնադարյան բաժինը:

Իր ողջ պատմության ընթացքում արցախահայությունը ստիպված է եղել պայքար մղել  մեկը մյուսի ետևից երկրամաս ներխուժող այլադավան ավարառու ցեղերի դեմ: Արցախում բազում դարերի ընթացքում կառուցվել են բերդեր ու ամրոցներ, որոնց մասին հետաքրքիր վկայություններ կան համապատասխան միջնադարյան բաժնում:

Առանձնակի հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև ազգագրության բաժինը, որտեղ ցուցադրությունը սկսված է արցախցու նահապետական ընտանիքի (տատիկը ճախարակով թել է մանում, իսկ պապիկը իր մշակած կաշուց տրեխ /կոշիկ/ է կարում) տեսարանով, ապա նաև ցուցադրված են գորգագործական հին դազգահ ու արցախյան ձեռագործ` 18-19-20-րդ դարերի գորգեր, կարպետներ, հնաոճ վարագույրներ, ասեղնագործ իրեր, տարազային հագուստ, արծաթե հնաոճ զարդարանքներ, գոտիներ և այլն,

19-րդ դարում հայ մշակույթի նշանավոր կենտրոններից էր Շուշին, որի մասին են  պատմում ցուցադրված ավետարանները, հին տպագիր գրքերը, լուսանկարները:

Փաստագրական նյութերով առավել հարուստ են նոր և նորագույն բաժինները, որտեղ ներկայացվում են արցախահայության մղած ազգային ազատագրական պայքարը Ադրբեջանի դեմ 1918-21թթ., 1920թ. օգոստոսի 10-ին կնքված Սևրի դաշնագրով նախատեսված և 1926թ կազմած Հայաստանի քարտեզը, 1920թ. մարտի 23-ի Շուշիի ողբերգական դեպքերը և Լեռնային Ղարաբաղի բռնակցումը Խորհրդային Ադրբեջանին: Հերթական սրահներում ներկայացված են գիտության և մշակույթի բնագավառներում համաշխարհային մեծ հռչակ վայելող արցախցի գործիչների, երկրորդ համաշխարհային պատերազմի 4 մարշալների կիսանդրիները, անձնական իրերն ու նրանց մասին պատմող բազմաբնույթ նյութեր և այլն:

Առանձնակի մեծ հետաքրքրություն են ներկայացնում արցախյան-համազգային շարժումը, Ղարաբաղյան ազգային ազատագրական պատերազմը, հետպատերազմյան շրջանում ողջ աշխարհի հայության համատեղ ջանքերի արդյունքում Լեռնային Ղարաբաղի հանրապետության կայացման ու ամրապնդման մասին պատմող բաժինները:

Այսօր, հաշվի առնելով այն բացառիկ դերը, որ ունի Արցախի պետական պատմաերկրագիտական թանգարանը` արցախահայության ակունքների և պատմական ուղու գիտականորեն պարզաբանման ու հանրությանը հավուր պատշաճի ներկայացնելու գործում, նաև՝ մեր ազգային արժեքների պահպանման ու սերունդներին ժառանգման, օրեցօր զարգացող զբոսաշրջության ոլորտում թանգարանի կենտրոնական տեղի և դերի ապահովման, զբոսաշրջային ծրագրերի մեջ նրա ավելի հիմնավոր ընդգրկման համար, թանգարանն աշխատում է իր ողջ հնարավորություններով: Պատմական արժեքներով հիմնավորված մեր պատմությունը հայերեն, ռուսերեն, անգլերեն լեզուներով հնարավորինս բարձր մակարդակով ներկայացվում է այցելուներին:

Հատակագիծը՝ 512,29 մ2:

1-ին հարկ

2-րդ հարկ

Թանգարանն ունի 10 սրահ, որոնք ունեն հետևյալ տեղադրությունը.

Ժամանակավոր ցուցահանդեսների սրահ

Արցախի բնաշխարհը, հնագիտության

Միջնադարյան շրջանի պատմության

Ազգագրության

Արցախը 19-րդ դարում

Արցախը 1918-1921 թթ.

Արցախը խորհրդային ժամանակահատվածում

Արցախահայության մասնակցությունը Հայրենական մեծ պատերազմին

Արցախյան շարժում, ազգային ազատագրական պատերազմ (1991-1994 թթ.)

ԼՂՀ-ն հետպատերազմյան շրջանում:

Թանգարանի առաջին ցուցանմուշը

Գորգ, 221 x 128 սմ, 20-րդ դարի սկիզբ

Թանգարանի գլխավոր ցուցանմուշները

Ցլակերպ, սնամեջ եղջերանոթ, Ք. ա. VIII-VI դդ., Կերեն, դամբարան № 64, 2004 թ., ԱՊՊԵԹ ԳԳ 16926, 29 x 5.7 սմ

Մարդակերպ արձանիկ-եղջերանոթ, Ք. ա. VIII-VI դդ., Կերեն, դամբարան № 64, 2004 թ., ԱՊՊԵԹ ԳԳ 16930, 29 x 29 սմ

Գորգ «Ջրաբերդ», XIX դ., ԱՊՊԵԹ ԳԳ 2917, 284 x 190 սմ

Գորգագործական դազգահ, XIX դ., ԱՊՊԵԹ ԳԳ 2073, լայնությունը՝ 155 սմ, բարձրությունը՝ 165 սմ, հաստությունը՝ 34 սմ

Երկուշաբթի-շաբաթ, ժամը 9:00-17:00: Մուտքն անվճար է:

Արցախի պետական պատմաերկրագիտական թանգարանը ԼՂՀ պատմամշակութային այն միակ օջախն է, որտեղ ներկայացվում է․․․


Նախագահի հրամանագիր 2013

ԱՐՑԱԽԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՆԱԽԱԳԱՀԻ

ՀՐԱՄԱՆԱԳԻՐԸ

ԱՐՑԱԽԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԿԱՌԱՎԱՐՈՒԹՅԱՆ ԿԱՌՈՒՑՎԱԾՔԻ

ՍԱՀՄԱՆՈՒՄԻՑ ԲԽՈՂ ՄԻ ՇԱՐՔ ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ՄԱՍԻՆ

http://arlexis.am/DocumentView.aspx?DocID=23858

ԱՐՑԱԽԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՆԱԽԱԳԱՀԻ ՀՐԱՄԱՆԱԳԻՐԸ ԱՐՑԱԽԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԿԱՌԱՎԱՐՈՒԹՅԱՆ ԿԱՌՈՒՑՎԱԾՔԻ ՍԱՀՄԱՆՈՒՄԻՑ ԲԽՈՂ …


Նախագահի հրամանագիր 2020

ԱՐՑԱԽԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՆԱԽԱԳԱՀԻ

ՀՐԱՄԱՆԱԳԻՐԸ

ԱՐՑԱԽԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԿԱՌԱՎԱՐՈՒԹՅԱՆ ԿԱՌՈՒՑՎԱԾՔԻ ՄԱՍԻՆ

http://arlexis.am/DocumentView.aspx?docID=13318


ՆԱԽԱՐԱՐԻ ՀՐԱՄԱՆ

ԱՐՑԱԽԻ  ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ, ԳԻՏՈՒԹՅԱՆ ԵՎ ՄՇԱԿՈՒՅԹԻ ՆԱԽԱՐԱՐ

2020 թվականի ________________-ի

ՊԵՏԱԿԱՆ  ԵՎ ՈՉ ՊԵՏԱԿԱՆ ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ՈՒՍՈՒՄՆԱԿԱՆ ՀԱՍՏԱՏՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐՈՒՄ ԵՐԵԽԱՆԵՐԻ ԸՆԴՈՒՆԵԼՈԻԹՅԱՆ ԿԱՐԳԸ ՀԱՍՏԱՏԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

N____

Հ  Ր   Ա   Մ   Ա   Ն

Հիմք ընդունելով  Կրթության մասին օրենքի 15-րդ հոդվածի 1-ին մասը, Նախադպրոցական կրթության մասին օրենքի 16-րդ հոդվածի 1-ին մասի «ժբ» կետը և Նորմատիվ իրավական ակտերի մասին» օրենքի 41-րդ հոդվածը

Հ Ր Ա Մ Ա Յ ՈՒ Մ  ԵՄ`

Հաստատել «Պետական և ոչ պետական նախադպրոցական ուսումնական հաստատություններում երեխաների ընդունելության կարգը»` համաձայն հավելվածի:

Ուժը կորցրած ճանաչել 2019 թվականի օգոստոսի 8-ի «Պետական նախադպրոցական ուսումնական հաստատություններում երեխաների ընդունելության կարգը հաստատելու մասին» N219/Ն հրամանը:

Արցախի Հանրապետության կրթության, գիտության և մշակույթի նախարարության կրթության և գիտության վարչության պետ Ռ. Մուսայելյանին` սույն հրամանով հաստատված կարգը ներկայացնել պետական նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների տնօրեններին, Արցախի Հանրապետության շրջանների վարչակազմերի և Ստեփանակերտի քաղաքապետարանի աշխատակազմի կրթության և սպորտի բաժինների վարիչներին:

  Լ. ՂԱՐԱԽԱՆՅԱՆ

ՊԵՏԱԿԱՆ ԵՎ ՈՉ ՊԵՏԱԿԱՆ ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ՈՒՍՈՒՄՆԱԿԱՆ ՀԱՍՏԱՏՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐՈՒՄ ԵՐԵԽԱՆԵՐԻ ԸՆԴՈՒՆԵԼՈՒԹՅԱՆ ԿԱՐԳԸ․․․


ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ԿՐԹՈՒԹՅՈՒՆ

ԼԵՌՆԱՅԻՆ ՂԱՐԱԲԱՂԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Օ Ր Ե Ն Ք Ը

Ընդունված է 2006 թվականի

սեպտեմբերի 27-ին

ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ՄԱՍԻՆ

Սույն օրենքը կարգավորում է նախադպրոցական կրթության համակարգի գործունեության իրավական, կազմակերպական և ֆինանսական հիմքերը:

Գ Լ ՈՒ Խ  1

ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԴՐՈՒՅԹՆԵՐ

Հոդված 1.	Նախադպրոցական կրթության մասին օրենսդրությունը

Նախադպրոցական կրթության մասին Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության օրենսդրությունը բաղկացած է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության Սահմանադրությունից, «Կրթության մասին», «Տեղական ինքնակառավարման մասին», «Երեխայի իրավունքների մասին» Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության օրենքներից, Ընտանեկան օրենսգրքից, սույն օրենքից և այլ իրավական ակտերից, Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության միջազգային պայմանագրերից:

Հոդված 2.	Սույն օրենքում օգտագործվող հիմնական հասկացությունները

Սույն օրենքում օգտագործվում են հետևյալ հիմնական հասկացությունները.

նախադպրոցական կրթություն` տարրական ընդհանուր կրթությանը նախապատրաստող, նախադպրոցական կրթական ծրագրով իրականացվող կրթություն.

նախադպրոցական տարիք` երեխայի մինչև 6 տարեկան հասակը.

նախադպրոցական ուսումնական հաստատություն` նախադպրոցական կրթական ծրագրեր իրականացնող ուսումնադաստիարակչական հաստատություն.

նախադպրոցական ուսումնական հաստատության խումբ` համատեղ ուսումնադաստիարակչական գործընթացում ընդգրկված նախադպրոցական հաստատության երեխաների տարիքային հենքի և անհատական զարգացման առանձնահատկությունների հիման վրա ձևավորված խումբ.

կրթության առանձնահատուկ պայմանների կարիք ունեցող անձ`</em></strong> երեխա, որի ֆիզիկական և (կամ) մտավոր, հոգեկան զարգացման առանձնահատկությունները խոչընդոտում են կրթական ծրագրերի յուրացմանը` առանց կրթության առանձնահատուկ պայմանների.

ատեստավորում` մանկավարժի մասնագիտական գիտելիքների, կարողությունների մակարդակի և գործունեության արդյունավետության ստուգում և գնահատում.

նախադպրոցական կրթության պետական կրթական չափորոշիչ` նորմատիվ, որը սահմանում է կրթական ծրագրերի բովանդակության պարտադիր նվազագույնը, երեխաների ուսումնական բեռնվածության առավելագույն ծավալը և երեխաներին ներկայացվող որակական պահանջները:

Հոդված 3.	Նախադպրոցական կրթության ոլորտում պետական քաղաքականության խնդիրները

Նախադպրոցական կրթության ոլորտում պետական քաղաքականության խնդիրներն են՝

ա) նախադպրոցական կրթության զարգացմանն աջակցելը.

բ) պետական կրթական չափորոշիչների շրջանակներում նախադպրոցական կրթության ծրագրերում ընդգրկվածության ավելացումը.

գ) երեխայի կյանքի, առողջության պահպանմանը և ամրապնդմանը, ներդաշնակ ու համակողմանի զարգացմանը, ուսուցմանն ու դաստիարակությանը նպաստելը:

Հոդված 4.	Նախադպրոցական կրթության մասին օրենսդրության հիմնական խնդիրները

Նախադպրոցական կրթության մասին օրենսդրության հիմնական խնդիրներն են՝

ա) նախադպրոցական կրթություն ստանալու՝ երեխայի իրավունքների սահմանումը.

բ) նախադպրոցական կրթության համակարգի գործունեության և զարգացման ուղղությունների սահմանումը.

գ) նախադպրոցական կրթության կառավարման մարմինների և նրանց լիազորությունների սահմանումը.

դ) ուսումնադաստիարակչական աշխատանքների կազմակերպման գործընթացի մասնակիցների իրավունքների և պարտականությունների սահմանումը.

ե) նախադպրոցական կրթության ոլորտում բարեգործության, նպատակային ֆինանսական աջակցության համար իրավական հիմքերի ապահովումը:

Հոդված 5.	Նախադպրոցական կրթության իրականացման սկզբունքները

Նախադպրոցական կրթության իրականացման սկզբունքներն են՝

ա) յուրաքանչյուր երեխայի բազմակողմանի զարգացման, ունակությունների, հակումների, կարողությունների, ընդունակությունների, ձիրքերի դրսևորման համար պայմանների հավասարությունը.

բ) երեխաների զարգացման, դաստիարակության, ուսուցման և առողջարարական, վերականգնողական խնդիրներին միասնական մոտեցումը.

գ) ընտանիքի և նախադպրոցական ուսումնական հաստատության ուսումնադաստիարակչական աշխատանքների համադասվածությունը.

դ) նախադպրոցական և ընդհանուր կրթության հաջորդայնությունն ու շարունակականությունը.

ե) նախադպրոցական կրթության աշխարհիկ բնույթը.

զ) երեխայի անձնային զարգացման նպատակով անհատական մոտեցման ապահովումը.

է) նախադպրոցական տարիքի երեխայի զարգացման առանձնահատկություններին և առողջական վիճակին նախադպրոցական կրթության բովանդակության, մակարդակի և ծավալի համապատասխանությունը:

Հոդված 6.	Նախադպրոցական կրթության նպատակները և խնդիրները

1. Նախադպրոցական կրթության նպատակներն են՝

ա) երեխայի ֆիզիկական և հոգեկան առողջության պահպանումն ու ամրապնդումը.

բ) նախադպրոցական տարիքի երեխաների ներդաշնակ զարգացումն ու դաստիարակությունը.

գ) դպրոցական ուսուցմանը նախապատրաստումը:

2. Նախադպրոցական կրթության խնդիրներն են՝

ա) նախադպրոցական տարիքի երեխաների մեջ մայրենի լեզվով հաղորդակցվելու և հաշվելու տարրական կարողությունների զարգացումը.

բ) նախադպրոցական տարիքի երեխայի խնամքը, զարգացման շեղումների կանխարգելումն ու շտկումը.

գ) վարվեցողության տարրական կանոններին, հայրենի բնության և բնապահպանության, պատմության և ազգային մշակույթի տարրերին ծանոթացումը, երեխայի մտավոր, բարոյական, գեղագիտական ու ֆիզիկական զարգացման հիմքերի ստեղծումը, աշխատանքային տարրական հմտությունների և կարողությունների ձևավորումը.

դ) հայրենիքի նկատմամբ սիրո սերմանումը, ընտանիքի, ազգային ավանդույթների, մայրենի լեզվի, ազգային արժեքների նկատմամբ հարգանքի, սեփական անձի, շրջապատի և շրջակա միջավայրի նկատմամբ հարգալից վերաբերմունքի ձևավորումն ու արմատավորումը.

ե) երեխայի անհատականության ձևավորումը, ստեղծագործական ունակությունների զարգացումը.

զ) նախադպրոցական կրթական չափորոշիչներին համապատասխան՝ կրթությունը շարունակելու պատրաստվածության ապահովումը.

է) ընտանիքին սոցիալ-մանկավարժական աջակցության ցուցաբերումը:

Գ Լ ՈՒ Խ  2

ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ՀԱՄԱԿԱՐԳԸ

Հոդված 7.	Նախադպրոցական կրթությունը

1. Նախադպրոցական կրթությունը Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետությունում շարունակական կրթության համակարգի սկզբնական բաղկացուցիչ մասն է:

2. Նախադպրոցական կրթությունն ամբողջական գործընթաց է, որն ուղղված է`

ա) նախադպրոցական տարիքի երեխայի բազմակողմանի զարգացման ապահովմանը՝ նրա հակումներին, ընդունակություններին, կարողություններին, անհատական, հոգեկան և ֆիզիկական առանձնահատկություններին համապատասխան.

բ) նախադպրոցական տարիքի երեխայի մեջ վարվելակերպի տարրական նորմերի ձևավորմանը:

Հոդված 8.	Նախադպրոցական կրթության համակարգը

Նախադպրոցական կրթության համակարգը ներառում է`

ա) նախադպրոցական կրթության պետական կրթական չափորոշիչները, հիմնական և լրացուցիչ կրթական ծրագրերը.

բ) նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունները, ինչպես նաև այն ուսումնական հաստատությունները (կրթահամալիրները), որոնք իրականացնում են նաև նախադպրոցական կրթական ծրագրեր.

գ) նախադպրոցական կրթության կառավարման մարմինները, դրանց ենթակայության տակ գտնվող համապատասխան կազմակերպությունները.

դ) ընտանիքը:

Հոդված 9.	Նախադպրոցական տարիքը

1. Նախադպրոցական տարիքը երեխայի ֆիզիկական, հոգեբանական և սոցիալական կայացման ժամանակաշրջանն է:

2. Նախադպրոցական տարիքային փուլերն են՝

ա) վաղ տարիք` մինչև 3 տարեկան.

բ) կրտսեր նախադպրոցական` 3-ից մինչև 5 տարեկան.

գ) ավագ նախադպրոցական` 5-ից մինչև 6 տարեկան:

Հոդված 10.	Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության խմբերի համալրումը

1. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունում երեխաների խմբերի համալրումը, որպես կանոն, իրականացվում է տարիքային, ընտանեկան և ազգակցական հատկանիշներով:

2. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների խմբերի խտությունը սահմանում է կրթության պետական կառավարման լիազորված մարմինը:

Գ Լ Ո ՒԽ  3

ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ՀԱՄԱԿԱՐԳԻ ՈՒՍՈՒՄՆԱԿԱՆ ՀԱՍՏԱՏՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ, ՆՐԱՆՑ ՏԵՍԱԿՆԵՐԸ, ԿԱՐԳԱՎԻՃԱԿԸ, ԼԻԱԶՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ

Հոդված 11.	Նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունը և նրա լիազորությունները

1. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունը՝

ա) ապահովում է նախադպրոցական կրթություն ստանալու՝ երեխայի իրավունքները.

բ) ապահովում է նախադպրոցական կրթության մակարդակի համապատասխանությունը պետական կրթական չափորոշիչներին.

գ) երեխաների զարգացման, դաստիարակության, ուսուցման և առողջության ամրապնդման համար ապահովում է սանիտարահիգիենիկ պահանջներին համապատասխան պայմաններ.

դ) երեխաների մեջ ձևավորում է անձնական հիգիենայի, առողջ կենսակերպի, անվտանգ վարքագծի և պատշաճ վարվելաձևի կանոններ.

ե) իրականացնում է սոցիալ-հոգեբանական աջակցություն, ծնողների շրջանում տարածում հոգեբանական և մանկավարժական գիտելիքներ, ընտանիքի հետ համագործակցություն.

զ) առաջարկում է երեխաների կրթության կազմակերպման այլընտրանքային ձևեր.

է) իրականացնում է նախադպրոցական ուսումնական հաստատության կանոնադրությամբ սահմանված այլ լիազորություններ:

2. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության աշխատանքի ռեժիմը, երեխաներին պահելու տևողությունը սահմանում է նրա հիմնադիրը` կրթության և առողջապահության ոլորտի պետական կառավարման լիազորված մարմինների իրավական ակտերի պահանջներին համապատասխան:

Ծնողների կամ նրանց օրինական ներկայացուցիչների համաձայնությամբ նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունում սահմանվում է աշխատանքի ռեժիմի ճկուն համակարգ:

3. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունը կարող է իրականացնել մանկավարժական նորարարական, այլընտրանքային ծրագիր, փորձարարական գործունեություն: Նման գործունեության իրավունք նախադպրոցական ուսումնական հաստատությանը տալիս է կրթության պետական կառավարման լիազորված մարմինը:

Հոդված 12.	Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության տեսակները

1. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության տեսակները սահմանվում են նախադպրոցական ուսումնական հաստատության օրինակելի կանոնադրությամբ, որը հաստատում է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության կառավարությունը:

2. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունը կարող է ներառվել կրթահամալիրի կազմում:

3. Կրթության առանձնահատուկ պայմանների կարիք ունեցող երեխաների նախադպրոցական կրթությունն իրականացվում է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կարգով և նորմատիվ ակտերի պահանջներին համապատասխան:

Հոդված 13.	Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության կարգավիճակը

1. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունները կարող են լինել պետական, համայնքային ենթակայության և ոչ պետական:

2. Պետական և համայնքային ենթակայության նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունները ոչ առևտրային կազմակերպություններ են:

3. Ոչ պետական նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունները կարող են ունենալ օրենքով նախատեսված ցանկացած կազմակերպական-իրավական ձև:

4. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության հիմնադիր փաստաթուղթը Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության կառավարության հաստատած օրինակելի կանոնադրության հիման վրա հիմնադրի (հիմնադիրների) հաստատած կանոնադրությունն է:

Հոդված 14.	Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության հիմնադրումը, վերակազմակերպումը և լուծարումը

Նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների հիմնադրումը, վերակազմակերպումը և լուծարումը իրականացվում է օրենքով սահմանված կարգով:

Գ Լ ՈՒ Խ  4

ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ԲՆԱԳԱՎԱՌԻ ԿԱՌԱՎԱՐՈՒՄԸ

Հոդված 15.	Նախադպրոցական կրթության բնագավառի կառավարման մարմինները

Նախադպրոցական կրթության բնագավառի կառավարումն իրականացնում են՝

ա) կրթության պետական կառավարման լիազորված մարմինը.

բ) տեղական ինքնակառավարման մարմինները:

Հոդված 16.	Կրթության պետական կառավարման լիազորված մարմնի լիազորությունները նախադպրոցական կրթության բնագավառում

1. Կրթության պետական կառավարման լիազորված մարմինը՝

ա) մշակում է նախադպրոցական կրթության բնագավառի պետական քաղաքականությունը.

բ) մշակում և հաստատում է նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների նյութատեխնիկական հագեցվածության պետական նորմատիվները.

գ) սահմանում է նախադպրոցական կրթության համակարգի զարգացման հեռանկարները և գերակա ուղղությունները.

դ) մշակում, հաստատում և ներդնում է նախադպրոցական կրթության պետական կրթական չափորոշիչները և վերահսկում դրանց պահանջների կատարումը.

ե) կազմակերպում է նախադպրոցական կրթության նորմատիվ, գիտական, ծրագրամեթոդական, կադրերի պատրաստման և տեղեկատվական ապահովումը.

զ) մշակում է նախադպրոցական կրթության համակարգի մանկավարժ աշխատակիցների ատեստավորման կարգը.

է) համակարգում և վերահսկում է նախադպրոցական կրթության համակարգի նորարարական գործունեության կազմակերպումն ու իրականացումը.

ը) հաստատում է կրթական չափորոշիչներից բխող ուսումնադիդակտիկ պարագաների, ծրագրամեթոդական, ուսումնական ձեռնարկների, գեղարվեստական գրականության տիպային ցանկերը.

թ) Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության օրենքներով սահմանված կարգով նախադպրոցական կրթական ծրագրերի շրջանակներում իրականացնում է միջազգային համագործակցություն.

ժ) սահմանում է նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների ղեկավար և մանկավարժական կազմի տարիֆաորակավորման բնութագրերը.

ժա) իրականացնում է նախադպրոցական կրթության համակարգի գիտամեթոդական ապահովումը.

ժբ) իրականացնում է օրենքով սահմանված այլ լիազորություններ:

2. Իր լիազորությունների սահմաններում կրթության պետական կառավարման լիազորված մարմնի ընդունած իրավական ակտերը ենթակա են պարտադիր կատարման նախադպրոցական կրթության կառավարման ոլորտի լիազորություններ ունեցող պետական կառավարման և տեղական ինքնակառավարման մարմինների կողմից:

Հոդված 17.	Տեղական ինքնակառավարման մարմինների լիազորությունները նախադպրոցական կրթության ոլորտում

Տեղական ինքնակառավարման մարմինները՝

ա) ապահովում են նախադպրոցական կրթության ոլորտում պետական քաղաքականության իրականացումը.

բ) վարում են նախադպրոցական տարիքի երեխաների հաշվառումը.

գ) մասնակցում են նախադպրոցական կրթության ծրագրերի մշակման և իրականացման աշխատանքներին.

դ) ապահովում են պայմաններ նախադպրոցական կրթություն ստանալու համար.

ե) իրականացնում են համայնքային նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների ղեկավար աշխատողների ընտրությունը, նշանակումը և պաշտոնից ազատումը` Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կարգով.

զ) կազմակերպում են նախադպրոցական ուսումնական հաստատություններում փորձարարական և նորարարական գործունեության իրականացումը.

է) ապահովում են նախադպրոցական տարիքի երեխաների առողջապահական խնդիրների իրականացումը.

ը) իրականացնում են Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության օրենսդրությամբ նախատեսված այլ լիազորություններ:

Հոդված 18.	Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության կառավարումը

Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության կառավարումն իրականացնում է հիմնադիրը (հիմնադիրները)` սույն օրենքին, այլ իրավական ակտերին և հաստատության կանոնադրությանը համապատասխան:

Հոդված 19.	Նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների գործունեության նկատմամբ պետական վերահսկողությունը

1. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների գործունեության նկատմամբ պետական վերահսկողությունն իրականացվում է նախադպրոցական կրթության ոլորտում միասնական պետական քաղաքականություն ապահովելու նպատակով:

2. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների գործունեության նկատմամբ պետական վերահսկողությունն իրականացնում են կրթության բնագավառում լիազորություններ ունեցող պետական կառավարման մարմինները: Համայնքային ենթակայության նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների գործունեության նկատմամբ պետական վերահսկողությունն իրականացվում է «Տեղական ինքնակառավարման մասին» Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության օրենքով սահմանված կարգով:

Գ Լ ՈՒ Խ  5

ՈՒՍՈՒՄՆԱԴԱՍՏԻԱՐԱԿՉԱԿԱՆ ԳՈՐԾԸՆԹԱՑԻ ԿԱԶՄԱԿԵՐՊՈՒՄԸ ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ՈՒՍՈՒՄՆԱԿԱՆ ՀԱՍՏԱՏՈՒԹՅՈՒՆՈՒՄ

Հոդված 20.	Նախադպրոցական կրթության պետական կրթական չափորոշիչը

1. Նախադպրոցական կրթության պետական կրթական չափորոշիչը ներառում է նախադպրոցական տարիքի երեխայի զարգացածության, կրթադաստիարակչական մակարդակը սահմանող համապատասխան նորմեր և դրույթներ:

2. Նախադպրոցական կրթության պետական կրթական չափորոշչի ապահովումը նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների կողմից պարտադիր է:

3. Նախադպրոցական կրթության պետական կրթական չափորոշիչը հաստատում է կրթության պետական կառավարման լիազորված մարմինը:

4. Նախադպրոցական կրթության պետական կրթական չափորոշչի ծրագրամեթոդական ապահովումը իրականացնում է կրթության պետական կառավարման լիազորված մարմինը:

Հոդված 21.	Նախադպրոցական կրթությանը և նրա իրականացմանը ներկայացվող պահանջները

1. Նախադպրոցական կրթության բովանդակությունը սահմանվում է նախադպրոցական կրթության պետական կրթական չափորոշչով:

2. Նախադպրոցական կրթությունն իրականացվում է կրթության պետական կառավարման լիազորված մարմնի հաստատած նախադպրոցական կրթության պետական կրթական չափորոշիչներին համապատասխան կրթական ծրագրերով:

3. Նախադպրոցական կրթության պետական կրթական չափորոշչով չնախատեսված լրացուցիչ կրթական ծառայությունների մատուցումն իրականացվում է ծնողների կամ նրանց օրինական ներկայացուցիչների համաձայնությամբ և ընտրությամբ:

Գ Լ ՈՒ Խ  6

ՈՒՍՈՒՄՆԱԴԱՍՏԻԱՐԱԿՉԱԿԱՆ ԳՈՐԾԸՆԹԱՑԻ ՄԱՍՆԱԿԻՑՆԵՐԸ ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ՈԼՈՐՏՈՒՄ

Հոդված 22.	Ուսումնադաստիարակչական գործընթացի մասնակիցները

Նախադպրոցական կրթության ոլորտի ուսումնադաստիարակչական գործընթացի մասնակիցներն են՝

ա) նախադպրոցական տարիքի երեխաները.

բ) կրթության պետական կառավարման լիազորված մարմնի, տարածքային կառավարման և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ներկայացուցիչները.

գ) տնօրենները, ուսումնադաստիարակչական աշխատանքի գծով տնօրենների տեղակալները, դաստիարակ-մեթոդիստները, դաստիարակները, ավագ դաստիարակները, ուսուցիչները, լոգոպեդուսուցիչները, հոգեբանները, սոցիալական մանկավարժները, ֆիզիկական կուլտուրայի գծով հրահանգիչները, երաժշտության ուսուցիչները, օղակների, ստուդիաների, խմբակների ղեկավարները և այլ մասնագետներ.

դ) բուժաշխատողները.

ե) դաստիարակների օգնականները և դայակները.

զ) ծնողները և նրանց օրինական ներկայացուցիչները.

է) նախադպրոցական կրթության ոլորտում համապատասխան կրթական ծառայություններ մատուցելու իրավունք ունեցող ֆիզիկական անձինք:

Հոդված 23.	Երեխայի իրավունքները նախադպրոցական կրթության ոլորտում

1. Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետությունում նախադպրոցական տարիքի երեխաներն ունեն նախադպրոցական կրթություն ստանալու հավասար իրավունքներ:

2. Ծնողների կամ երեխաների օրինական ներկայացուցիչների ընտրությամբ երեխան կարող է նախադպրոցական կրթություն ստանալ`

ա) նախադպրոցական ուսումնական հաստատություններում.

բ) ընտանիքում.

գ) անհատական մանկավարժական գործունեության միջոցով.

դ) նախադպրոցական կրթական ծրագիր իրականացնող այլ կազմակերպություններում` խնամքի, զարգացման, դաստիարակության և ուսուցման անվտանգ և առողջության համար անվնաս պայմանների առկայությամբ:

3. Նախադպրոցական կրթության ոլորտում երեխան իրավունք ունի`

ա) մտավոր և հոգեկան զարգացմանը վնասող ցանկացած տիպի տեղեկատվությունից և քարոզչությունից պաշտպանվածության.

բ) բժշկական օգնության և սպասարկման.

գ) առողջությանը վնասող ցանկացած տիպի շահագործումից և ազդեցությունից, ֆիզիկական և հոգեբանական ճնշումից, արժանապատվության նվաստացումից պաշտպանվածության:

Հոդված 24.	Աշխատանքային հարաբերությունները նախադպրոցական կրթության ոլորտում

Նախադպրոցական կրթության ոլորտի աշխատանքային հարաբերությունները կարգավորվում են Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության աշխատանքային օրենսդրությանը համապատասխան:

Հոդված 25.	Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության մանկավարժների, ղեկավարների ատեստավորումը

Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության մանկավարժների, ղեկավարների ատեստավորումը պարտադիր է և իրականացվում է կրթության պետական կառավարման լիազորված մարմնի սահմանած կարգին և ժամանակացույցին համապատասխան:

Մանկավարժների և ղեկավարների ատեստավորումը կազմակերպվում է հինգ տարին մեկ:

Հոդված 26.	Երեխաների բժշկական սպասարկումը նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունում

1. Նախադպրոցական կրթության համակարգում բժշկական սպասարկման կազմակերպումն ապահովում են պետական կառավարման և տեղական ինքնակառավարման մարմինները:

2. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության սաներն ապահովվում են անվճար հիմունքներով անընդհատ բժշկական սպասարկմամբ, որն իրականացնում է տվյալ համայնքն սպասարկող բժշկական կազմակերպությունը:

3. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունում հսկողությունը բժշկական սպասարկման նկատմամբ իրականացնում է առողջապահության բնագավառի լիազորված պետական մարմինը:

Հոդված 27.	Երեխաների սննդի կազմակերպումը նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունում

Նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունում, սահմանված չափաքանակին համապատասխան, երեխաների սնունդը կազմակերպում և դրա համար պատասխանատվություն են կրում ուսումնական հաստատությունների հիմնադիրները` օրենքով սահմանված կարգով:

Հոդված 28.	Ծնողների կամ նրանց օրինական ներկայացուցիչների իրավունքները և պարտականությունները

1. Ծնողները կամ նրանց օրինական ներկայացուցիչները իրավունք ունեն՝

ա) ընտրելու նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունը և երեխայի կրթություն ստանալու ձևը, այդ թվում` ուսուցումը ընտանիքում.

բ) երեխաների զարգացման, դաստիարակության և ուսուցման հարցերով դիմելու կրթության կառավարման համապատասխան մարմիններ.

գ) համապատասխան պետական մարմիններում պաշտպանելու իրենց երեխաների օրինական շահերը.

դ) մասնակցելու նախադպրոցական կրթության գործընթացին:

2. Ծնողները կամ նրանց օրինական ներկայացուցիչները պարտավոր են՝

ա) երեխաների մեջ սերմանել հարգալից վերաբերմունք հայրենիքի, ազգային, պատմական, մշակութային արժեքների նկատմամբ.

բ) նախադպրոցական տարիքի երեխաների համար ապահովել նախադպրոցական կրթություն ստանալու անհրաժեշտ պայմաններ.

գ) մշտապես հոգալ երեխաների ֆիզիկական և հոգեկան առողջության մասին, ապահովել պատշաճ պայմաններ երեխաների հակումների և ընդունակությունների զարգացման համար.

դ) հարգել երեխայի արժանապատվությունը.

ե) երեխայի մեջ դաստիարակել աշխատասիրություն, հարգալից վերաբերմունք ավագների, մայրենի լեզվի, ազգային ավանդույթների և սովորույթների, շրջակա միջավայրի նկատմամբ:

3. Երեխայի հաճախելը նախադպրոցական ուսումնական հաստատություն ընտանիքին չի ազատում նրան ընտանեկան միջավայրում դաստիարակելու, զարգացնելու և կրթելու պարտավորությունից:

Ծնողները կամ նրանց օրինական ներկայացուցիչները հասարակության և պետության առջև պատասխանատվություն են կրում երեխայի զարգացման, դաստիարակության և ուսուցման, ինչպես նաև նրա կյանքի, առողջության և արժանապատվության պաշպանության համար:

Գ Լ ՈՒ Խ  7

ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ՈՒՍՈՒՄՆԱԿԱՆ ՀԱՍՏԱՏՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՖԻՆԱՆՍԱՏՆՏԵՍԱԿԱՆ ԳՈՐԾՈՒՆԵՈՒԹՅՈՒՆԸ ԵՎ ՆՅՈՒԹԱՏԵԽՆԻԿԱԿԱՆ ԲԱԶԱՆ

Հոդված 29.	Նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների ֆինանսատնտեսական գործունեությունը

1. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների ֆինանսատնտեսական գործունեությունն իրականացվում է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության օրենքներին և այլ իրավական ակտերին համապատասխան:

2. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության ֆինանսավորման աղբյուրներն են՝

ա) հիմնադիրների հատկացումները.

բ) ծնողների կամ նրանց ներկայացուցիչների վճարումները, ֆիզիկական, ինչպես նաև իրավաբանական անձանց ներդրումները, հանգանակությունները և նվիրատվությունները.

գ) միջազգային կազմակերպությունների կողմից կատարվող ներդրումները.

դ) լրացուցիչ վճարովի կրթական և մարզաառողջարարական ծառայություններից ստացված միջոցները.

ե) կրթության առանձնահատուկ պայմանների կարիք ունեցող երեխաների համար հոգեբանական և բժշկական վերականգնողական, շտկողական մանկավարժական ծառայությունների կազմակերպման փոխհատուցումները` ֆինանսական բարձրացված չափաքանակով.

զ) Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության օրենսդրությամբ չարգելված այլ միջոցներ:

Հոդված 30.	Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության նյութատեխնիկական բազան

1. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների նյութատեխնիկական բազայի ստեղծումն ու զարգացումն իրականացվում են հիմնադրի և օրենքով չարգելված այլ միջոցների հաշվին:

2. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության նյութատեխնիկական բազան ներառում է շենքեր, շինություններ, հողամասեր, հաղորդակցության միջոցներ, գույք, խաղային միջոցներ, դիդակտիկ պարագաներ, սարքավորումներ, տրանսպորտային միջոցներ և այլն:

3. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության նյութատեխնիկական բազային ներկայացվող պահանջները սահմանում է կրթության պետական կառավարման լիազորված մարմինը:

4. Պետական կամ համայնքային սեփականություն համարվող նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների շենքերը հասարակական կամ պետական կարիքների համար կարող են օտարվել միայն բացառիկ դեպքերում` օրենքով:

5. (մասն ուժը կորցրել է 26.12.2013 ՀՕ-103-Ն)

6. Պետական և համայնքային ենթակայության նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների հաստիքացուցակները հաստատվում են կրթության պետական կառավարման լիազորված մարմնի հաստատած օրինակելի հաստիքացուցակի և նորմատիվների հիման վրա:

7. Ոչ պետական նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների հաստիքացուցակները հաստատվում են իրենց կանոնադրությամբ սահմանված կարգով:

 (30-րդ հոդվածը փոփ. 26.12.2013 ՀՕ-103-Ն)

Գ Լ ՈՒ Խ  8

ԵԶՐԱՓԱԿԻՉ ԴՐՈՒՅԹ

Հոդված 31.	Եզրափակիչ դրույթ

Սույն օրենքն ուժի մեջ է մտնում պաշտոնական հրապարակմանը հաջորդող տասներորդ օրվանից:

ԼԵՌՆԱՅԻՆ ՂԱՐԱԲԱՂԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՆԱԽԱԳԱՀ՝	Ա. ՂՈՒԿԱՍՅԱՆ

 27 հոկտեմբերի 2006թ. ք. Ստեփանակերտ ՀՕ-308

ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ՄԱՍԻՆ ՕՐԵՆՔԸ ԿԱՐԳԱՎՈՐՈՒՄ Է․․․


ԱՐՏԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ԴԱՍՏԻԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

1. Արտադպրոցական դաստիարակության նպատակը սովորողների ազատ ժամանցի կազմակերպման միջոցով նրանց հետաքրքրությունների զարգացման համար պայմաններ ստեղծելն է, և նպատակաուղղված է նրանց հոգևոր, գեղագիտական, ֆիզիկական զարգացմանը, ռազմահայրենասիրական դաստիարակությանը, բնապահպանական և կիրառական գիտելիքների ձեռքբերմանը:

2. Արտադպրոցական դաստիարակությունն իրականացվում է մանկապատանեկան ստեղծագործական և գեղագիտական կենտրոնների, երաժշտական, նկարչական և արվեստի դպրոցների, ակումբների, պատանի հայրենասերների, տեխնիկների, բնասերների և տուրիստական կայանների, մարզադպրոցների, առողջարարական ճամբարների և արտադպրոցական դաստիարակություն իրականացնող այլ կազմակերպությունների միջոցով:

Արտադպրոցական դաստիարակության նպատակը սովորողների ազատ ժամանցի կազմակերպման․․․


Արցախի դպրոցներում ավելանում է  «Արմաթ» ինժեներական լաբորատորիաների թիվը

Ս.թ. հուլիսի 28-ին Արցախի Մարտակերտի շրջանի Վերին Հոռաթաղի և Ասկերանի շրջանի Նախիջևանիկի միջնակարգ դպրոցներում տեղի է ունեցել «Արմաթ» ինժեներական լաբորատորիաների բացման հանդիսավոր արարողություն։

Վերին Հոռաթաղի «Արմաթ» ինժեներական լաբորատորիան բացվել է Արտակ Սարգսյանի «Մեկ ընտանիք Միսիա» բարեգործական ՀԿ-ի և «Առաջատար տեխնոլոգիաների ձեռնարկությունների միության» համատեղ ջանքերով, իսկ Նախիջևանիկի «Արմաթ» ինժեներական լաբորատորիան՝ ՀՀ նախագահ Արմեն Սարգսյանի և «Առաջատար տեխնոլոգիաների ձեռնարկությունների միության» հովանավորությամբ:

Արցախում «Արմաթ» ինժեներական լաբորատորիաների ստեղծումը միտված է Արցախի կրթական համակարգում տեխնիկական կրթության բազան խորացնելուն և մասնագիտական կայուն աշխատուժ ապահովելուն:

Նշենք, որ պատերազմից հետո մինչ օրս Արցախում բացվել է 5 «Արմաթ» ինժեներական լաբորատորիա, որից 2-ը պետական միջոցներով, 3-ը՝ բարեգործական հիմունքներով։

«Արմաթ» ինժեներական լաբորատորիաների ստեղծումն Արցախում կրելու է շարունակական բնույթ։

Լաբորատորիաների բացման արարողությանը ներկա էին ԱՀ Պետնախարարը, ԱՀ ԿԳՄՍ նախարարը և մի շարք այլ պաշտոնատար անձիք։

Ս.թ. հուլիսի 28-ին Արցախի Մարտակերտի շրջանի Վերին Հոռաթաղի և Ասկերանի շրջանի Նախիջևանիկի միջնակարգ դպրոցներում տեղի է ունեցել․․․


Մշակութային ծառայությունների ապակենտրոնացում

1. Մշակութային ծառայությունների ապակենտրոնացման և մշակույթի համաչափ զարգացման ծրագիր

ԱՀ շրջաններում մշակույթի զարգացմանն ուղղված  բաժնի գործունեությունը միտված է շրջաններում նպատակային մշակութային քաղաքականության իրականացմանը, դեպի շրջաններ մշակույթի ապակենտրոնացմանը, մշակութային կյանքի խթանմանն ու զարգացմանը, շրջաններում մշակութաստեղծ գործունեության ակտիվացմանը, միջշրջանային մշակութային համագործակցության խթանմանը:

ԱՀ շրջաններում մշակութային կյանքի աշխուժացման, համայնքներում մշակույթի հասանելիության և մշակութային կյանքին ԱՀ շրջանների բնակչության ընդգրկվածության ընդլայնման նպատակով բաժինը պարբերաբար կազմակերպում է նախարարության ենթակայությամբ գործող թատերահամերգային կազմակերպությունների կենտրոնացված հյուրախաղերը ԱՀ շրջկենտրոններում և գյուղական բնակավայրերում:

ԱՀ շրջաններում բաժնի կողմից կազմակերպվում են նաև ՀՀ ժողովրդական ու ազգագրական համույթների համերգները:

ԱՀ  շրջաններում մշակութային կյանքի աշխուժացման, գյուղական բնակավայրերի բնակչության կուլտուրական սպասարկման ձևերի և մեթոդների զարգացման ու կատարելագործման նպատակով կազմակերպվում են նաև ԱՀ շրջանների  վարչակազմերի մշակույթի և երիտասարդության կենտրոնների համույթների կենտրոնացված համերգները  գյուղական բնակավայրերում և ելույթները  ԱՀ ՊԲ զորամասերում :

 ԱՀ շրջանների վարչակազմերի  մշակույթի և երիտասարդության կենտրոնների համույթների կատարողական վարպետության, գեղարվեստական և ստեղծագործական մակարդակի բարձրացման, համույթների գործունեության խթանման, նրանց միջև մրցակցության ստեղծման նպատակով պարբերաբար համույթների միջև կազմակերպվում են մրցույթներ : Մրցույթում լավագույն ճանաչված համույթին ցուցաբերվում է ֆինանսական աջակցություն :

Աջակցություն է ցուցաբերվում ԱՀ շրջանների վարչակազմերի մշակույթի և երիտասարդության կենտրոններին, արվեստի դպրոցներին՝ ստեղծագործական նախագծերի իրականացման, տարբեր միջոցառումների կազմակերպման նպատակով :

 Մեծ նշանակություն է տրվում ԱՀ շրջանների և մայրաքաղաքի միջև թատերահամերգային հյուրախաղերի, միջշրջանային, միջհամայնքային մշակութային միջոցառումների, փառատոների, մրցույթների, համատեղ համերգների կազմակերպման աշխատանքներին:

2. Վարպետաց դասեր, վերապատրաստման դասընթացներ

ՀՀ և ԱՀ  ԿԳՄՍ նախարարությունների համագործակցության շրջանակներում ՀՀ «Մշակութային կրթության աջակցության» հիմնադրամի լավագույն մեթոդիստ-մանկավարժների մասնակցությամբ,պարբերաբար՝տարին 2-3 անգամ, տարբեր մասնագիտությունների գծով կազմակերպվում են վարպետաց դասեր, վերապատրաստման դասընթացներ Ստեփանակերտի Սայաթ-Նովայի անվան երաժշտական, Ստեփանակերտի պարարվեստի քոլեջների, ԱՀ երաժշտական ու արվեստի դպրոցների դասատուների և աշակերտության համար՝ ուսումնամեթոդական և գործնական աջակցություն ցուցաբերելու նպատակով:

Վարպետաց դասերը նպաստում են երեխաների գեղագիտական և ստեղծագործական կարողությունների զարգացմանը, գեղագիտական դաստիարակությանը;

Վերոնշյալ ծրագիրը մեծ նշանակություն ունի ՀՀ մարզերում և ԱՀ շրջաններում մշակութային  կրթությունն ակտիվացնելու գործում:

Ծրագրի շրջանակներում մշակվում են երաժշտական և արվեստի ուսուցման մասնագիտական ծրագրեր և տրամադրվում մշակութային կրթական հաստատություններին:

Վարպետաց դասերի և վերապատրաստման դասընթացների ընթացքում բացահայտվում են շնորհալի և տաղանդավոր երեխաներ, համապատասխան աշխատանքներ տարվում նրանց ստեղծագործական կարողությունների և հմտությունների հետագա զարգացման ուղղությամբ:

Ծրագրի շրջանակներում կազմակերպվում են ՀՀ և ԱՀ գեղարվեստական կրթություն իրականացնող ուսումնական հաստատությունների համատեղ համերգներ՝ փորձի փոխանակման նպատակով:

3. Մշակույթի  ոլորտի կադրերի վերապատրաստման և վերաորակավորման ծրագիր

Մշակույթի ոլորտի առաջնային խնդիրներից է ստեղծագործական աշխատողների վերապատրաստումը և վերաորակավորումը:

Պարբերաբար ապահովվում է մշակույթի ոլորտի մասնագետների մասնակցությունը  ք. Երևանում կազմակերպվող վերապատրաստման դասընթացներին:

Դասընթացներն անցկացվում են դասախոսությունների, գործնական պարապմունքների, ստեղծագործական  ինքնուրույն աշխատանքների և ծրագրով սահմանված այլ եղանակներով ու մեթոդներով:

Ծրագրի նպատակն է ՝

-մշակութային ծառայությունների որակի բարձրացումը,

– մշակույթի  ոլորտի որակյալ կադրերով ապահովման արդյունավետ  համակարգի ձևավորումը,

– մշակույթի ոլորտի կադրային պահանջարկի բավարարումը:

Ծրագրով նախատեսվում է կադրերի վերապատրաստում՝ մասնագիտական որակավորման բարձրացում և մասնագիտական գիտելիքների  և աշխատանքային ունակությունների հետևողական կատարելագործում:

Մեծ նշանակություն է տրվում գեղարվեստական կրթության ոլորտի կադրերի վերապատրաստման և մշակութային  կրթության շարունակականության ապահովման խնդիրներին:

Առանձնակի կարևորվում է  նախարարության ենթակայությամբ գործող թատերահամերգային կազմակերպությունների աշխատողների վերապատրաստումը, ինչը նպաստում է այդ կազմակերպություններում մշակութային ծառայությունների որակի աճին:

4. Ազգային նվագարանների և ժողովրդական երգի հանրապետական մրցույթ

Բաժինն իր քաղաքականության մեջ առաջնահերթ նշանակություն է տալիս ազգային մշակույթի պահպանմանը, զարգացմանը, մատաղ սերնդի շրջանում ազգային գաղափարախոսության քարոզչությանը:

Այդ նպատակով կազմակերպվում է ազգային նվագարանների և ժողովրդական երգի հանրապետական ամենամյա մրցույթ,  որի նպատակն է հայկական ժողովրդական երգարվեստի և երաժշտարվեստի բնագավառներում բացահայտել  շնորհաշատ պատանի երգիչներին և երաժիշտ-կատարողներին, աջակցել նրանց մասնագիտական զարգացմանը:

Մրցույթը մեծ նշանակություն ունի ԱՀ երաժշտական ու արվեստի դպրոցների միջև շփման, համագործակցության և հանրապետությունում ազգային նվագարանների ուսուցման գործընթացի զարգացման  համար:

Այն կազմակերպվում է  մեկ փուլով,երկու տարիքային խմբերով՝

ա/ կրտսեր խումբ՝ մինչև 16 տարեկան / ներառյալ/

բ/ ավագ խումբ՝ 17-ից  25 տարեկան:

Մրցույթին կարող են մասնակցել ԱՀ երաժշտական ու արվեստի դպրոցների, Ստեփանակերտի Սայաթ-Նովայի անվան երաժշտական քոլեջի «Ազգային նվագարաններ» և «Ժողովրդական երգեցողություն» բաժինների շնորհալի աշակերտներ, ուսանողներ /անհատ կատարողներ/, ինչպես  նաև խմբեր, նվագախմբեր ովքեր հանդես են գալիս երկուական  ստեղծագործությամբ՝ մասնակիցների կամ խմբերի ղեկավարների ընտրությամբ:

Մրցույթում մրցանակային տեղեր զբաղեցրած  անհատ կատարողները իրավունք են նվաճում մասնակցել ք. Երևանում կազմակերպվող ազգային նվագարանների և ժողովրդական երգի անհատ կատարողների հանրապետական  ամենամյա մրցույթին:

5. Արցախի շնորհալի երեխաների ստեղծագործական կարողությունների զարգացման և կատարելագործման ծրագիր

 Բաժնի կողմից մեծ ուշադրություն է դարձվում տաղանդավոր երեխաների կրթության, ստեղծագործական կարողությունների և ունակությունների զարգացման ու  մասնագիտական ինքնադրսևորման համար արդյունավետ միջավայրի  ստեղծմանը:

ԱՀ երաժշտական և արվեստի դպրոցների աշակերտների միջև պարբերաբար կազմակերպվում են տարբեր մրցույթ-փառատոներ, որոնց ընթացքում բացահայտված տաղանդավոր պատանի երգիչ-երաժիշտների հետ անցկացվում են լրացուցիչ պարապմունքներ՝ ստեղծագործական կարողությունների հետագա զարգացման նպատակով:

Ապահովվում է Արցախի շնորհալի և տաղանդավոր երեխաների մասնակցությունը ՀՀ-ում և արտերկրում կազմակերպվող միջազգային մրցույթ-փառատոներին:

Ծրագրի նպատակն է՝

-շնորհալի և տաղանդավոր երեխաների բացահայտումը,

– նրանց մասնագիտական հմտությունների զարգացման համար նպաստավոր պայմանների ապահովումը,

– մշակույթի ոլորտի կադրերի պատրաստման և մշակութային կրթության շարունակականության ապահովումը:

1. Մշակութային ծառայությունների ապակենտրոնացման և մշակույթի…


«Արցախյան գորգարվեստ» հանրապետական մրցույթ

Կ Ա Ր Գ

«Արցախյան գորգարվեստ» հանրապետական

հինգերորդ մրցույթի անցկացման

1. Մրցույթի նպատակները

ոչ նյութական մշակութային ժառանգության պահպանում.

արցախյան գորգագործական ու ասեղնակարի մշակութային ավանդույթների վերականգնում, ժամանակակից գեղարվեստական ճաշակին ու պատկերացումներին բնորոշ տարրերով լրացում.

ժողովրդական արհեստների հանրահռչակում, զարգացում և փոխանցում սերունդներին.

ազգային ավանդական մշակույթի հանդեպ հարգանքի ու հոգածության վերաբերմունքի  արմատավորում:

2. Մրցույթի կազմկոմիտեն

կազմավորվում է ԱՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարի հրամանով.

իրականացնում է մրցույթի ընդհանուր ղեկավարումը.

զբաղվում է մրցույթի նախապատրաստական, կազմակերպչական, գովազդման և ԶԼՄ-ներում լուսաբանման  հարցերով.

մրցույթի գնահատող հանձնախմբի ստեղծման վերաբերյալ առաջարկություն է ներկայացնում նախարարին.

անհրաժեշտության դեպքում փոփոխություններ և լրացումներ է մտցնում սույն կարգի մեջ:

3. Մրցույթի գնահատող հանձնախումբը

կազմավորվում է ԱՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարի հրամանով.

ուսումնասիրում և 10 բալանոց սանդղակով ու փակ քվեարկությամբ գնահատում է մրցույթին ներկայացված աշխատանքները.

սահմանում է մրցանակային ֆոնդը.

անհրաժեշտության դեպքում կարող է մրցանակները կիսել կամ չշնորհել, ինչպես նաև սահմանել խրախուսական մրցանակներ:

4. Մրցույթի անցկացման պայմանները

մրցույթն անց է կացվում 1 փուլով և 3 անվանակարգով.

«Գորգ»,

«Կարպետ»,

«Ասեղնագործություն».

մասնակիցների տարիքային սահմանափակում չկա.

նախորդ մրցույթում առաջին մրցանակային տեղեր զբաղեցրած մասնակիցները երկրորդ անգամ նույն անվանակարգով մասնակցելու իրավունք չունեն.

յուրաքանչյուր մասնակից նույն անվանակարգում իրավունք ունի ներկայացնելու  իր կողմից գործված մեկ աշխատանք.

պարտադիր պայման է արցախյան գորգապատկերների և զարդանախշերի օգտագործումը՝ գունային ճիշտ համադրությամբ.

«Գորգ» և «Կարպետ» անվանակարգերում ներկայացված աշխատանքները պետք է ունենան առնվազն 1 մ2 մակերես, «Ասեղնագործություն» անվանակարգում` առանց սահմանափակման.

աշխատանքները պետք է անձնագրավորված լինեն (գործվածքի անվանումը) և ունենան հյուսողի կնիք-արձանագրությունը (բնակավայր, տարեթիվ).

կազմակերպիչներին իրավունք է վերապահվում աշխատանքներն օգտագործել գովազդման և մրցույթի մասսայականացման նպատակներով.

մասնակիցները, ցանկության դեպքում, արցախյան գորգապատկերների և զարդանախշերի նկարներ կարող են ձեռք բերել ԱՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարության աշխատակազմի մշակույթի և երիտասարդության հարցերի վարչության մշակութային ժառանգության և ժողովրդական արհեստների բաժնից (ք. Ստեփանակերտ, Թումանյան 59):

5. Հայտերի ընդունման կարգը

Մասնակցության հայտերը պետք է ներկայացնել ԱՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարության աշխատակազմի մշակույթի և երիտասարդության հարցերի վարչության մշակութային ժառանգության և ժողովրդական արհեստների բաժին՝ մինչև ս. թ. օգոստոսի 15-ը, իսկ պատրաստի աշխատանքները՝ մինչև սեպտեմբերի 15-ը:

Մրցույթի արդյունքները կամփոփվեն հոկտեմբերին՝ Ստեփանակերտի մշակույթի և երիտասարդության պալատում:

Արդյունքների ամփոփումից հետո աշխատանքները կվերադարձվեն, բացառությամբ՝ մրցանակային տեղեր զբաղեցրած աշխատանքների:

6. Արդյունքների ամփոփումը

Աշխատանքները քննելիս հաշվի կառնվեն սույն կարգի պահանջների կատարումը, արցախյան գորգապատկերների ու զարդանախշերի օգտագործումը, գունային ճիշտ համադրությունը, հումքի որակը և գործվածքի խտությունը:

Մրցույթի հաղթողները կորոշվեն գնահատող հանձնախմբի անդամների կողմից տրված գնահատականների հանրագումարով:

Հավելյալ տեղեկությունների ու պարզաբանումների համար զանգահարել

047 97 91 34 հեռախոսահամարով:

Կ Ա Ր Գ «Արցախյան գորգարվեստ» հանրապետական  հինգերորդ մրցույթի…


ԼՂՀ-ում ծագումնաբանական աշխատանքներ

Կ Ա Ր Գ

«Տոհմածառ»  հանրապետական երրորդ մրցույթի անցկացման

Մրցույթի պատմությունը

ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարության ոչ նյութական մշակութային ժառանգության պահպանման ծրագրի շրջանակներում 2014 թվականին անց է կացվել ծագումնաբանական աշխատանքների «Տոհմածառ»  հանրապետական առաջին մրցույթը:

2015 թվականին կայացել է երկրորդ մրցույթը, որին ԼՂՀ-ից և ՌԴ-ից մասնակցել են 13 անձինք:

Գնահատող հանձնախմբի որոշմամբ լավագույն աշխատանքներն արժանացել են համապատասխան մրցանակների: Սահմանվել են նաև խրախուսական մրցանակներ:

2. Մրցույթի նպատակները

ոչ նյութական մշակութային ժառանգության պահպանում.

պատմական, ծագումնաբանական և պատմաերկրագիտական գիտելիքների զարգացում.

հասարակության մեջ ծագումնաբանական ավանդույթների վերածնում, երիտասարդության շրջանում հարազատ ժողովրդի պատմության, ծագումնաբանության և պատմաերկրագիտության ուսումնասիրության մասսայականացում.

գիտության և մշակույթի բնագավառում սոցիալական կարևոր նշանակություն ունեցող նախագծի իրականացում` տարածքային կառավարման մարմինների և պետական կրթական ու մշակութային հաստատությունների հետ համագործակցությամբ.

ազգակցական կապերի ամրապնդում.

հանրապետությունից դուրս գտնվող արցախցիների հետ կապերի ամրապնդում:

3. Մրցույթի կազմակերպիչը

ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարություն.

ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարության «Ղուկասյան եղբայրների անվան Արցախի բարբառի և ազգագրության ուսումնասիրման կենտրոն».

Մշակութային ժառանգության և ժողովրդական արհեստների բաժին:

4. Մրցույթի կազմկոմիտեն

կազմավորվում է ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարի հրամանով.

իրականացնում է մրցույթի ընդհանուր ղեկավարումը.

զբաղվում է մրցույթի նախապատրաստական, կազմակերպչական, գովազդման և ԶԼՄ-ներում լուսաբանման  հարցերով.

առաջարկություն է ներկայացնում նախարարին՝ մրցույթի գնահատող հանձնախմբի ստեղծման վերաբերյալ.

անհրաժեշտության դեպքում փոփոխություններ և լրացումներ է մտցնում սույն կարգի մեջ:

5. Մրցույթի գնահատող հանձնախումբը

կազմավորվում է ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարի հրամանով.

ուսումնասիրում և փակ քվեարկությամբ գնահատում է մրցույթին ներկայացված աշխատանքները՝ 10 բալանոց սանդղակով.

սահմանում է մրցանակային ֆոնդը.

անհրաժեշտության դեպքում կարող է մրցանակները կիսել կամ չշնորհել, ինչպես նաև` սահմանել խրախուսական մրցանակներ:

6. Մրցույթի անցկացման պայմանները

մրցույթն անց է կացվում 1 փուլով.

մասնակիցների տարիքային սահմանափակում չկա.

մրցույթին ներկայացվում են սեփական տոհմի ծագումնաբանական հետազոտություններին նվիրված աշխատանքներ` առնվազն 150 տարվա պատմությամբ.

աշխատանքները պետք է կազմվեն ձեռագիր կամ էլեկտրոնային տեսքով (համակարգչային ծրագրերի կիրառմամբ) և ներկայացվեն թղթային տարբերակով (նկարված կամ տպագրված) ու էլեկտրոնային կրիչով.

աշխատանքները պետք է ուղեկցվեն տոհմի պատմության տեքստային նկարագրությամբ, տոհմի ներկայացուցիչների, նրանց բնակության վայրերի  հին լուսանկարներով կամ դրանց պատճեններով և այլ վկայագրերով, իսկ տոհմի առանձին անդամների ծննդյան, ամուսնության և մահվան հայտնի  տարեթվերի համար հետգրություններում պետք է նշվեն տեղեկության աղբյուրի հղումները (բանավոր պատմվածք, ընտանեկան արխիվի փաստաթղթեր, գրքի էջեր, հոդվածներ, արխիվային կոդ, արձանագրությունների պատճեններ կամ լուսանկարներ).

ներկայացվող աշխատանքի փաստական ճշգրտությունը պետք է հավաստել  համապատասխան աղբյուրագիտական հղումներով.

ներկայացվող աշխատանքը չպետք է վաղօրոք հրատարկված լինի իբրև գիրք կամ այլ ուսումնասիրություն.

արտագրության կամ գրագողության դեպքում աշխատանքները չեն գնահատվի, իսկ տվյալ մասնակիցները կզրկվեն հետագա տարիներին մրցույթին մասնակցելու իրավունքից.

նախորդ մրցույթում մրցանակային տեղեր զբաղեցրած մասնակիցներն իրավունք չունեն մասնակցելու սույն մրցույթին.

նախորդ մրցույթում մրցանակային տեղեր զբաղեցրած աշխատանքները չեն կարող այլ անձանց կողմից կրկին ներկայացվել.

մրցույթին ներկայացված ուսումնասիրության լեզուն պետք է լինի հայերեն.

կազմակերպիչներին իրավունք է վերապահվում աշխատանքներն օգտագործել գովազդման և մրցույթի մասսայականացման նպատակներով:

7. Հայտերի ընդունման կարգը

Մասնակցության հայտերը ներկայացնել ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարության մշակութային ժառանգության և ժողովրդական արհեստների բաժին (ք. Շուշի, Հախումյան 28)՝ մինչև ս. թ. հունիսի 1-ը, իսկ պատրաստի աշխատանքները՝ մինչև նոյեմբերի 1-ը: Էլեկտրոնային տարբերակով կատարված աշխատանքներն ուղարկել culture@mc.am էլ. հասցեին կամ ներկայացնել թվային կրիչով (CD, DVD, flash-սկավառակ):

Մրցույթի արդյունքները կամփոփվեն ս. թ. դեկտեմբերին՝ ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարությունում (ԼՂՀ, ք. Շուշի, Մ. Հախումյան 28):

Արդյունքների ամփոփումից հետո աշխատանքները կվերադարձվեն:

8. Արդյունքների ամփոփումը

Աշխատանքները քննելիս հաշվի կառնվեն վերջիններիս ճշգրտությունը, արժանահավատությունը, գրագիտությունը, գեղագիտությունը, ոճը, մրցույթի թեմատիկային համապատասխան լինելը, աշխատանքի գեղարվեստական և ստեղծագործական ձևավորումը, տոհմի հետազոտության խորությունը, օգտագործված նյութերի լայնությունը, կազմկոմիտեի պահանջների կատարումը:

Մրցույթի հաղթողները կորոշվեն գնահատող հանձնախմբի բոլոր անդամների կողմից տրված գնահատականների հանրագումարով:

Հավելյալ տեղեկությունների ու պարզաբանումների համար զանգահարել

(047) 73-38-98 հեռախոսահամարով:

Կ Ա Ր Գ «Տոհմածառ»  հանրապետական երրորդ մրցույթի անցկացման Մրցույթի …


«Մշակութային խաչմերուկ»

Կ Ա Ր Գ

ԼՂՀ համայնքների միջև «Մշակութային խաչմերուկ»

հանրապետական հինգերորդ մրցույթ-փառատոնի անցկացման

1. Մրցույթի պատմությունը

ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարության ոչ նյութական մշակութային ժառանգության պահպանման ծրագրի շրջանակներում 2012 թվականին անց է կացվել ԼՂՀ համայնքների միջև «Մշակութային խաչմերուկ» հանրապետական առաջին մրցույթը: 2013 թվականին կայացել է երկրորդ մրցույթը, իսկ 2014-2015 թթ.` երրորդ մրցույթը, որին մասնակցել են 80 գյուղական ու քաղաքային համայնքներ` 930 մասնակիցներով:

Գնահատող հանձնախմբի որոշմամբ լավագույն ելույթներն ու աշխատանքներն արժանացել են համապատասխան մրցանակների: Սահմանվել են նաև խրախուսական մրցանակներ:

2017 թվականին չորրորդ անգամ կկազմակերպվի «Մշակութային խաչմերուկ» մրցույթ-փառատոնը:

2. Մրցույթ-փառատոնի նպատակները

ԼՂՀ շրջաններում մշակութային կյանքի աշխուժացում.

հասարակության լայն շրջանների ներգրավում մշակութակրթական հաստատությունների և գեղարվեստական ինքնագործ խմբերի ստեղծագործական աշխատանքներում.

Արցախում ազգային ավանդույթների, սովորույթների և լեզվական առանձնահատկությունների պահպանում ու տարածում.

մատաղ սերնդի շրջանում ազգային գաղափարախոսության քարոզչություն.

Արցախի ոչ նյութական մշակութային ժառանգության և մշակութային ներուժի պահպանում.

նոր տաղանդների հայտնաբերում և նրանց հետագա ստեղծագործական աճի ապահովում.

տեղական ինքնակառավարման մարմինների, մեկենասների, այլ շահագրգիռ անհատների ու կազմակերպությունների ներգրավում մշակութային ժառանգության պահպանման աշխատանքներին:

3. Մրցույթ-փառատոնի կազմկոմիտեն

կազմավորվում է ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարի հրամանով.

իրականացնում է մրցույթի ընդհանուր համակարգումը.

զբաղվում է մրցույթի նախապատրաստական, կազմակերպչական, գովազդման և ԶԼՄ-ներում լուսաբանման  հարցերով.

առաջարկություն է ներկայացնում նախարարին՝ մրցույթի հանրապետական փուլի գնահատող հանձնախմբի ստեղծման վերաբերյալ.

սահմանում է նախընտրական և հանրապետական փուլերի անցկացման օրերը.

անհրաժեշտության դեպքում փոփոխություններ և լրացումներ է մտցնում սույն կարգի մեջ:

4. Մրցույթ-փառատոնի գնահատող հանձնախումբը

նախընտրական փուլի գնահատող հանձնախումբը կազմավորվում է շրջվարչակազմի կողմից` նախարարության ներկայացուցիչների մասնակցությամբ.

հանրապետական փուլի գնահատող հանձնախումբը կազմավորվում է  ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարի հրամանով.

հանձնախումբն ուսումնասիրում և գնահատում է մրցույթին ներկայացված ելույթները՝ 10 բալանոց սանդղակով.

սահմանում է մրցանակային ֆոնդը.

անհրաժեշտության դեպքում կարող է մրցանակները կիսել կամ չշնորհել, ինչպես նաև` սահմանել խրախուսական մրցանակներ:

5. Մրցույթ-փառատոնի անցկացման պայմանները

մրցույթն  անց է կացվում 2 փուլով` նախընտրական ու հանրապետական, և 6 անվանակարգերով.

«Բեմադրություն»,

«Բանահավաքչություն»,

«Էպոսասացություն»,

«Ինքնադիմանկար»,

«Մեկ հայտի հնարավորություն».

«Թումանյանական հանգով».

նախընտրական փուլը կազմակերպվում է շրջկենտրոններում, հանրապետական փուլը` Ստեփանակերտում.</li><li>մասնակիցների տարիքային սահմանափակում չկա.</li><li>մրցույթին կարող են մասնակցել ԼՂՀ քաղաքային և գյուղական բոլոր համայնքները` բացառությամբ մայրաքաղաք Ստեփանակերտի.

հանրապետական փուլ անցնելու իրավունք են ձեռք բերում նախընտրական փուլում 1-3-րդ մրցանակային տեղեր զբաղեցրած խմբերն ու անհատ կատարողները.

գյուղական ու քաղաքային համայնքները գնահատվում են առանձին-առանձին.

մրցութային ծրագիրն իրականացնում է ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարությունը` ԼՂՀ շրջանների վարչակազմերի աշխատակազմերի համապատասխան բաժիների աջակցությամբ:

6. Մրցույթ-փառատոնի գնահատման կարգը և չափանիշները

«Բեմադրություն» անվանակարգ

արցախյան առօրյային առնչվող, սյուժե ունեցող, առավելագույնը 15  րոպե տևողությամբ, գրական հայերենով բեմադրություն.

գնահատման չափանիշները` դերասանական վարպետությունը, ռեժիսորական լուծումները, բեմական կուլտուրան, սյուժեն.

«Բանահավաքչություն» անվանակարգ

այս անվանակարգում համայնքները մրցում են բանահավաքչական նյութի մատուցմամբ, որում մասնակիցը տեսագրությամբ ներկայացնում է համայնքի ավագ սերնդի բանասացի բանագիտական արժեք ունեցող նյութ, որը կարող է լինել գյուղի սրբավայրերի, դրանց հետ կապված հավատալիքների մասին, կամ գյուղի մանրատեղանունների հետ կապված հետաքրքիր ավանդություններ, ավանդույթներ, սովորույթներ, ազգագրական երգերի և արցախյան պարերի մասին տեղեկություններ, կամ գյուղացիների մականունների առաջացման ուշագրավ պատմություններ, կամ հուշախոսություն գյուղի զվարճախոս, հեքիաթասաց  մարդկանց մասին  և այլն.

         պահանջները՝

տեսագրության հետ մեկտեղ պետք է ներկայացվի նաև նյութի սղագրությունը.

բանասացը պետք է լինի ավագ սերնդի ներկայացուցիչ (70-ից բարձր  տարիք  ունեցող).

նյութը պետք է ներկայացվի տվյալ բնակավայրի խոսվածքով.

ցանկալի է, որ ներկայացվող նյութը լինի անձնագրավորված (տեսագրության մեջ բանասացը նախ ներկայանում է՝ ով է, քանի տարեկան է, ինչ կրթություն ունի, տեղաբնակ  է թե եկվոր, նյութն  ումից  է լսել).

         գնահատման  չափանիշները.

ներկայացված  նյութի սկզբնաղբյուրային արժեքը (նյութի նորահայտ  լինելը).

բանագիտական արժեքը (բանահյուսական ու  ազգագրական  նշանակությունը).

մասնակցի ներկայացման հմտությունը,  ներկայացվող  նյութի    ընկալումն ու  արժևորումը.

«Էպոսասացություն» անվանակարգ

պետք է ներկայացնել «Սասնա ծռեր» էպոսից որևէ հատված տեղի խոսվածքով` առավելագույնը 5 րոպե տևողությամբ.</li><li><strong>գնահատման չափանիշները` խոսվածքային առանձնահատկությունների պահպանումը,  բեմական խոսքի վարպետությունը, դերասանական խաղը և բեմադրական լուծումները:

«Ինքնադիմանկար» անվանակարգ

այս անվանակարգում մասնակիցը համայնքային խոսվածքով ներկայացնում է առավելագույնը 2 րոպե տևողությամբ ելույթ, որտեղ ընդգծվում են համայնքի առանձնահատկությունները և համայնքի մարդկանց բնութագրող կողմերը:

գնահատման չափանիշները` խոսվածքային առանձնահատկությունների պահպանումը, նյութի ճշգրտությունը, բեմական խոսքի վարպետությունը:

«Թումանյանական հանգով»  անվանակարգ

«Մեր գյուղն  էն է, որ…»:

գնահատման չափանիշները` ստեղծագործական ներուժը, բեմական

                 խոսքի վարպետությունը:

«Մեկ հայտի հնարավորություն» անվանակարգ

համայնքի ընտրությամբ ցանկացած ժանրի մեկ ելույթ` առավելագույնը 5 րոպե տևողությամբ. </li><li><strong>գնահատման չափանիշները` կատարողական վարպետության մակարդակը, ստեղծագործական ներուժը, բեմական տեսքն ու կուլտուրան:

7. Հայտերի ընդունման կարգը

Նախընտրական փուլի մասնակցության հայտերը ներկայացնել ԼՂՀ շրջվարչակազմերի աշխատակազմերի մշակույթի և երիտասարդության հարցերի բաժիններ` մինչև ս. թ. նոյեմբերի 1-ը, իսկ հանրապետական փուլի հայտերը` ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարության մշակութային ժառանգության և ժողովրդական արհեստների բաժին՝ մինչև ս. թ. դեկտեմբերի 1-ը:

Հավելյալ տեղեկությունների ու պարզաբանումների համար զանգահարել

(047) 73-38-98 հեռախոսահամարով:

Կ Ա Ր Գ ԼՂՀ համայնքների միջև…


Արծաթագործական արվեստի զարգացման ծրագիր

Արծաթագործական արվեստի զարգացման ծրագիր

Ներածություն

Կան արհեստի ու արվեստի բազմապիսի ճյուղեր, որոնք իրենց մեջ գրեթե միշտ կրել են ժողովրդական անպաճույճ, մշակույթի ու պատմության համար անգնահատելի ստեղծագործական ավանդույթներն ու հմտությունները:

Գեղարվեստական մետաղագործությունը կիրառական արվեստի գլխավոր                    ճյուղերից է: Արծաթագործական ու ոսկերչական արվեստի մեջ դարերի ընթացքում պահպանվել են ժողովրդի ստեղծագործության վառ երևակայությունը, ավանդները, վարպետությունը, որոնք ժամանակի ընթացքում կրել են փոփոխություններ, նորամուծություններ: Գեղեցիկի զգացումը,  կյանքի գեղարվեստական պահանջը նպաստել են արտադրելու շքեղ զարդեր ու զարդարանքներ: Հայկական գեղարվեստական արտադրանքի ինքնուրույն ազգային ոճը, առանձնահատուկ տեխնիկան, արտադրանքի շքեղ տեսքը հիացրել են անգամ օտարներին: Ինչպես ցույց են տալիս հնագիտական պեղումները, ազգագրական նյութերն ու գրական աղբյուրները, Հայաստանի վարպետները վաղուց էին ծանոթ կռելու,  կոփելու, ձուլելու, հղկելու արվեստին: Հայ մատենագիտության մեջ կան բազմաթիվ վկայություններ մետաղական գեղարվեստական արտադրության` արծաթագործության մասին: Ղազար Փարպեցին զարդեր ստեղծող վարպետներին   անվանել է  «արուեստող ձեռաց»:  Հայ վարպետները պատրաստել են արծաթե թագեր, խույրեր, գավազաններ, մասունքների պահարաններ, ջահեր, աշտանակներ, ձեռագրերի կազմեր,  կահ-կարասիներ, երաժշտական գործիքներ, զենքեր,  զրահներ, գոտիներ, ականջօղեր, ճակատնոցներ և այլ  իրեր:

Արծաթագործության ու ոսկերչության տեսակետից Հայաստանի մի շարք շրջանների հետ հայտնի էր նաև Սյունիք-Արցախի գեղարվեստական արտադրանքը, իսկ Շուշին արծաթագործության կարևոր կենտրոններից մեկն է համարվել: Արցախի զարդերը իրենց բնույթով ու տեսակով այլ են, կապված տարազի հետ, իսկ կանանց գլխի զարդ-կեռիկները ոսկերչության ու արծաթագործության շքեղ զարդերից  են:

Իրավիճակի նկարագրություն

Արցախում ներկայումս կան արծաթագործությամբ զբաղվող վարպետներ, ովքեր ունեն իրենց առանձին աշակերտները, բայց չկա խմբակային ուսուցում իրականացնող որևէ կենտրոն: Արցախում պատվիրում, կրում, գործածում են արծաթյա զարդեր, գեղարվեստական արտադրանք և արծաթագործական արվեստի տարածման, զարգացման,  ինչպես նաև ազգային ոճով ներկայացման անհրաժեշտությունը ակնհայտ է:

Նպատակը

արծաթագործական  արվեստի զարգացում, ազգային ոճի պահպանում և փոխանցում սերունդներին.

ազգային ոճով գեղարվեստական արտադրանքի ապահովում,

գեղագիտական դաստիարակություն, ստեղծագործական ունակությունների զարգացում, ճաշակի ձևավորում.

ազգային ավանդական մշակույթի հանդեպ հարգանքի և հոգածության վեաբերմունքի արմատավորում.

մշակութային կյանքին մասնակցելու իրավունքի ապահովում.

երկրամաս այցելող զբոսաշրջիկների շրջանում հայկական մշակույթի քարոզում:

Խնդիրները

անհրաժեշտ սարքավորումների, գործիքների, պարագաների և հումքի ձեռքբերում:

հայկական զարդանախշերի, զարդապատկերների, մանրանկարչության և պատկերազարդումների հավաքագրում.

արծաթագործ վարպետների հայտնաբերում, վերապատրաստում և վերաորակավորում.

վարպետների միջև համագործակցության ապահովում.

նոր մասնագետներով համալրում.

արծաթե գեղարվեստական իրերի արտադրանքի ապահովում  և նպատակային իրացում.

Ակնկալվող արդյունքները

Առաջադրված խնդիրների լուծման արդյունքում նոր շունչ կհաղորդվի ավանդական արծաթագործական արվեստին.

աճող սերնդի մոտ կձևավորվի ու կարմատավորվի ազգային ավանդական մշակույթի հանդեպ հարգանք և հոգածություն.

կստեղծվի  մասնագիտական կողմնորոշման հնարավորություն,

արծաթագործական արվեստը կուսուցանվի և կմատուցվի ազգային ճիշտ մոտեցմամբ.

ոլորտը կհամալրվի վերապատրաստված և համապատասխան որակավորում ստացած նոր մասնագետներով և վարպետներով.

հնարավորություն կստեղծվի իրականացնել համապատասխան չափանիշներով  արծաթագործ աշխատանքների արտադրանք և արտահանում` քարոզելով ու տարածելով հայկական ավանդական արծաթագործ արվեստն ինչպես Արցախում, այնպես էլ Արցախից դուրս:

Արծաթագործական արվեստի զարգացման ծրագիր Ներածություն Կան արհեստի ու արվեստի բազմապիսի …


«Ազգային պար»

Կ Ա Ր Գ

«Ազգային պար»

երկրորդ մրցույթի  անցկացման

Մրցույթի պատմությունը

ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարության ոչ նյութական մշակութային ժառանգության պահպանման ծրագրի շրջանակներում 2014 թվականին անց է կացվել ԼՂՀ դպրոցների միջև «Ազգային պար» մրցույթ-օլիմպիադան`  «Փափուռի», «Սասնա քոչարի» և «Յարխուշտա» անվանակարգերով, որին մասնակցել են մայրաքաղաքի 6 և ԼՂՀ շրջանների 17 թիմեր` 300-ից ավելի պարողներով:

Գնահատող հանձնախմբի որոշմամբ լավագույն ելույթներն արժանացել են համապատասխան մրցանակների:

2. Մրցույթի նպատակները

մատաղ սերնդի շրջանում ազգային պարերի  ուսուցման խրախուսում.

ազգային պարերի  տարածում ու պահպանում.

ազգային պարերի, դրանց բնույթի և նշանակության վերաբերյալ գիտելիքների զարգացում.

ազգային գաղափարախոսության քարոզչություն.

ոչ նյութական մշակութային ժառանգության և մշակութային ինքնության պահպանում.

տեղական ինքնակառավարման մարմինների, մշակութակրթական հաստատությունների, կազմակերպությունների ներգրավում ոչ նյութական մշակութային ժառանգության պահպանման աշխատանքներին:

3. Մրցույթի կազմկոմիտեն

կազմավորվում է ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարի հրամանով.

իրականացնում է մրցույթի ընդհանուր ղեկավարումը.

զբաղվում է մրցույթի նախապատրաստական, կազմակերպչական, գովազդման և ԶԼՄ-ներում լուսաբանման  հարցերով.

առաջարկություն է ներկայացնում նախարարին՝ մրցույթի գնահատող հանձնախմբի ստեղծման վերաբերյալ.

անհրաժեշտության դեպքում փոփոխություններ և լրացումներ է մտցնում սույն կարգի մեջ:

4. Մրցույթի գնահատող հանձնախումբը

կազմավորվում է ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարի հրամանով.

ուսումնասիրում և փակ քվեարկությամբ գնահատում է մրցույթին ներկայացված ելույթները՝ 10 բալանոց սանդղակով.

սահմանում է մրցանակային ֆոնդը.

անհրաժեշտության դեպքում կարող է մրցանակները կիսել կամ չշնորհել, ինչպես նաև` սահմանել խրախուսական մրցանակներ:

5. Մրցույթի անցկացման պայմանները

մրցույթն անց է կացվում 1 փուլով` 3 անվանակարգերով.

«Փափուռի»,

«Սասնա քոչարի»,

«Յարխուշտա» (տղաների կատարմամբ).

անվանակարգերում մրցույթն անցկացվում է 2 կարգով.

Ա կարգ` Ստեփանակերտի դպրոցներ և արվեստի դպրոցներ ունեցող համայնքների պարախմբեր.</li><li>Բ  կարգ` ինքնագործ պարախմբեր.

մասնակիցների տարիքային սահմանափակում չկա.

նախորդ մրցույթում առաջին մրցանակային տեղեր զբաղեցրած պարախմբերը սույն մրցույթին մասնակցելու իրավունք չունեն.

պարախմբերը պետք է կազմված լինեն առնվազն 8 մասնակիցներից.

«Գյովնդ-Վերվերի» պարը արտամրցույթային է, բոլոր պարախմբերը եզրափակիչ համերգի ժամանակ պետք է պարեն միասին.

մրցութային ծրագիրն իրականացնում է ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարությունը` ԼՂՀ շրջանների վարչակազմերի աշխատակազմերի համապատասխան բաժինների և Ստեփանակերտի քաղաքապետարանի աշխատակազմի կրթության և սպորտի բաժնի աջակցությամբ:

6. Հայտերի ընդունման կարգը

Մասնակցության հայտերը ներկայացնել ԼՂՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարության մշակութային ժառանգության և ժողովրդական արհեստների բաժին՝ մինչև ս. թ. ապրիլի 1-ը:

Մրցույթը տեղի կունենա ս. թ. ապրիլին՝ ք. Ստեփանակերտում:

7. Արդյունքների ամփոփումը

Ա և Բ կարգերում մրցույթի հաղթողներ կճանաչվեն 3 անվանակարգերում ամենաբարձր հանրագումարային միավորներ հավաքած պարախմբերը:

Ա և Բ կարգերի «Փափուռի», «Սասնա քոչարի» և «Յարխուշտա» անվանակարգերում առավելագույն միավորներ հավաքած պարախմբերը կճանաչվեն լավագույն պարախմբեր:

(Պարերի գնահատման չափանիշները տե’ս հավելվածում)

Հավելյալ տեղեկությունների ու պարզաբանումների համար զանգահարել

(047) 73-38-98 հեռախոսահամարով:

հ ա վ ե լ վ ա ծ

ԳՆԱՀԱՏՄԱՆ ՉԱՓԱՆԻՇՆԵՐԸ

1. Փափուռի

Դանդաղ մասը պարելիս պարողները պետք է ճիշտ կատարեն պարաքայլերը, զսպանակները` ոտնաթաթերի օգնությամբ (այլ ոչ թե ծնկային զսպանակների): Զսպանակներ կատարելիս ոտնաթաթերը չպետք է կտրվեն գետնից և չպետք է վերածվեն թռիչքների: Պարողները պետք է ապահովեն զսպանակների անընդհատությունը բոլոր պարաքայլերի (հաշիվների) ժամանակ: Հարվածները գետնին պետք է կատարվեն կրունկով:

Ի տարբերություն դանդաղ մասի, արագ մասում պարողները բոլոր պարաքայլերը (հաշիվները) պետք է կատարեն թռիչքներով, հարվածները՝ կրունկով, ինչպես դանդաղ մասի ժամանակ: Երկու մասերում էլ ձեռքերի բռնվածքն ուսերից է:

Ժյուրին կարևորություն է տալու դանդաղ մասից արագ մասի անցման սահունությանը, զսպանակների ճիշտ կատարմանը՝ դանդաղ մասի ժամանակ, թռիչքների առկայությանը՝ արագ մասը պարելիս: Կարևորություն է տրվելու նաև մուտք-ավարտի կատարման հստակությանը, ծափերի առկայությանն ու կատարմանը, բեմական կեցվածքին, բեմադրական լուծումներին, ինչպես նաև տվյալ պարի բնույթին համապատասխանող տրամադրության, ոգու, հոգեվիճակի առկայությանը:

2. Սասնա Քոչարի (Մշո ղռ)

Տեղում պարելիս ոտքերը լինում են բացված՝ ուսերի լայնությամբ: Մարմնի ծանրությունը տեղափոխելով ձախ ոտքի վրա կատարվում է երկու զսպանակ՝ մեծ չափով, այնուհետև ծանրությունը տեղափոխվում է աջ ոտքի վրա և կատարվում երկու (համեմատաբար) փոքր-արագ զսպանակներ: Վերադառնալով ձախ ոտքի վրա՝ կատարվում է արդեն մեկ մեծ զսպանակ, ապա, կրկին տեխափոխվելով աջ ոտքի վրա, կատարվում է երեք մանր-արագ զսպանակներ: Մեկ պարային նախադասությունը այսքանն է: Պարի ընթացքում բոլոր զսպանակները, որոնք կատարվում են ձախ ոտքի վրա, կատարվում են համեմատաբար խոշոր չափով և համեմատաբար դանդաղ, իսկ բոլոր զսպանակները, որոնք կատարվում են աջ ոտքի վրա, կատարվում են համեմատաբար փոքր չափով և համեմատաբար արագ:

Միմյանց ձեռքերը բռնում են ափերով՝ «խաչված»:

Ժյուրին կարևորություն է տալու մարմնի ծանրության ճիշտ բախշմանը, ծանրության տեղափոխմանը մի ոտքից մյուս ոտք, իմպրովիզների առկայությանն ու կատարմանը, մուտք-ավարտի հստակությանը, բեմական կեցվածքին, բեմադրական լուծումներին, ինչպես նաև տվյալ պարի ռազմական բնույթին համապատասխանող տրամադրության, ոգու, հոգեվիճակի առկայությանը:

3. Յարխուշտա

Պարողները պետք է ուշադրություն դարձնեն պարաքայլերի ճշգրտությանը, զսպանակների ճիշտ կատարմանը, ծափերին, հարվածներին:

Ժյուրին կարևորություն է տալու պարի կատարողական և բեմադրական լուծումների ինքնատիպությանը, համաչափությանը, մուտք-ավարտի հստակությանը, բեմական կեցվածքին, ինչպես նաև պարի ռազմական բնույթին համապատասխանող տրամադրության, ոգու, հոգեվիճակի առկայությանը:

(Ցանկության դեպքում խմբերը կարող են «Սասնա Քոչարի» և «Յարխուշտա» պարերը ներկայացնել մեկ ընդհանուր համարով, սակայն պարերը գնահատվելու են առանձին-առանձին և խմբին բերելու են առանձին միավորներ):

Գյովնդ-Վերվերի (արտամրցույթային)

(Երկու գնալ, մեկ դառնալ պարաձև)

 «Գյովնդ» պարի ժամանակ մասնակիցները պետք է ճիշտ կատարեն պարաքայլերը՝ ապահովելով «երկու գնալ մեկ դառնալ» պարաձևը, զսպանակները կատարեն ի հաշիվ ծնկածալերի, (ոտնաթաթերի միջոցով զսպանակ չպետք է կատարվի, հենարան ոտքի կրունկը չպետք է կտրվի հատակից),  պետք է ճիշտ բախշեն մարմնի ծանրությունը ոտքերին. («հենարան ոտք», «կցորդ քայլ», «խաղացող ոտք»), ինչպես նաև ճիշտ կատարեն ձեռքերի բռնվածքն ու դիրքը: (Ձեռքերը պետք է բռնեն ճկույթներով, արմունկները պետք է կազմեն 90 աստիճան և միմյանց արմունկների միջև հեռավորությունը պետք է լինի մեկ բռունցքի չափ):

Շարունակելով պարը՝ միջին հատվածում, «Վերվերի» պարի դանդաղ մասը պարելիս, մասնակիցները պետք է ապահովեն պարաքայլերի ճշգրտությունը, (այդ թվում «երկու գնալ մեկ դառնալ» սկզբունքը), զսպանակները պետք է կատարվեն ի հաշիվ ոտնաթաթերի աշխատանքի՝ առանց թռիչքների վերածվելու և ապահովեն «հենարան ոտք»,  «խաղացող ոտքերի» ճշգրտությունը, ինչպես նաև ձեռքերի բռնվածքը, դիրքը և շարժը: (Ձեռքերը շարունակում ենք բռնել ճկույթներով, սակայն արմունկները բացում ենք ներքև, թևերը լինում են ուղիղ):

Պարի ամենաարագ մասում մասնակիցները պետք է ապահովեն պարաքայլի ճշգրտությունը (կրկին «երկու գնալ մեկ դառնալ» պարաձև՝ թռիչքներով), զսպանակները կատարեն ի հաշիվ ոտնաթաթերի աշխատանքի՝ վերածելով թռիչքների, ապահովեն հենարանների ճշգրտությունը և ապահովեն ձեռքերի դիրքի, բռնվածքի ճշգրտությունը: (Այս մասում թևերը բռնում են միմյանց ուսերից)

Կարևորվում է պարի 3 մասերի անցումների սահուն կատարումը:

Կ Ա Ր Գ «Ազգային պար»  երկրորդ մրցույթի  անցկացման Մրցույթի …


ԱՐՑԱԽԻ  ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ, ԳԻՏՈՒԹՅԱՆ ԵՎ ՄՇԱԿՈՒՅԹԻ ՆԱԽԱՐԱՐ

2020 թվականի դեկտեմբերի 10-ի

ԱՐՑԱԽԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ, ԳԻՏՈՒԹՅԱՆ ԵՎ ՄՇԱԿՈՒՅԹԻ

ՆԱԽԱՐԱՐՈՒԹՅԱՆ 2020 ԹՎԱԿԱՆԻ ՍԵՊՏԵՄԲԵՐԻ 21-Ի N 148/Մ

 ՀՐԱՄԱՆՈՒՄ ՓՈՓՈԽՈՒԹՅՈՒՆ ԿԱՏԱՐԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

N 164/Մ

Հ  Ր   Ա   Մ   Ա   Ն

     Ղեկավարվելով    «Նորմատիվ իրավական ակտերի մասին» օրենքի 37-րդ հոդվածով.

Հ Ր Ա Մ Ա Յ ՈՒ Մ  ԵՄ`

Արցախի Հանրապետության 2020 թվականի սեպտեմբերի 21-ի «Պետական և ոչ պետական նախադպրոցական ուսումնական հաստատություններում երեխաների ընդունելության կարգը հաստատելու մասին» N 148/Մ հրամանով հաստատված հավելվածի 5-րդ կետի 6-րդ ենթակետը շարադրել նոր խմբագրությամբ հետևյալ բովանդակությամբ.

«6/ ներքին տեղահանվածների ընտանիքների երեխաները»:

Սույն հրամանը ուժի մեջ է մտնում հաստատման պահից:

  Լ. ՂԱՐԱԽԱՆՅԱՆ

ԱՐՑԱԽԻ  ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ, ԳԻՏՈՒԹՅԱՆ ԵՎ ՄՇԱԿՈՒՅԹԻ ՆԱԽԱՐԱՐ

2020 թվականի ________________-ի

ՊԵՏԱԿԱՆ  ԵՎ ՈՉ ՊԵՏԱԿԱՆ ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ՈՒՍՈՒՄՆԱԿԱՆ ՀԱՍՏԱՏՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐՈՒՄ ԵՐԵԽԱՆԵՐԻ ԸՆԴՈՒՆԵԼՈԻԹՅԱՆ ԿԱՐԳԸ ՀԱՍՏԱՏԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

N____

Հ  Ր   Ա   Մ   Ա   Ն

Հիմք ընդունելով  Կրթության մասին օրենքի 15-րդ հոդվածի 1-ին մասը, Նախադպրոցական կրթության մասին օրենքի 16-րդ հոդվածի 1-ին մասի «ժբ» կետը և Նորմատիվ իրավական ակտերի մասին» օրենքի 41-րդ հոդվածը

Հ Ր Ա Մ Ա Յ ՈՒ Մ  ԵՄ`

Հաստատել «Պետական և ոչ պետական նախադպրոցական ուսումնական հաստատություններում երեխաների ընդունելության կարգը»` համաձայն հավելվածի:

Ուժը կորցրած ճանաչել 2019 թվականի օգոստոսի 8-ի «Պետական նախադպրոցական ուսումնական հաստատություններում երեխաների ընդունելության կարգը հաստատելու մասին» N219/Ն հրամանը:

Արցախի Հանրապետության կրթության, գիտության և մշակույթի նախարարության կրթության և գիտության վարչության պետ Ռ. Մուսայելյանին` սույն հրամանով հաստատված կարգը ներկայացնել պետական նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների տնօրեններին, Արցախի Հանրապետության շրջանների վարչակազմերի և Ստեփանակերտի քաղաքապետարանի աշխատակազմի կրթության և սպորտի բաժինների վարիչներին:

  Լ. ՂԱՐԱԽԱՆՅԱՆ

Հավելված

                                                              Արցախի  Հանրապետության  կառավարության

                                                              2020 թվականի  §___¦ ________N ___

հրամանի

Կ Ա Ր Գ

ՊԵՏԱԿԱՆ ԵՎ ՈՉ ՊԵՏԱԿԱՆ ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ՈՒՍՈՒՄՆԱԿԱՆ ՀԱՍՏԱՏՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐՈՒՄ

ԵՐԵԽԱՆԵՐԻ ԸՆԴՈՒՆԵԼՈՒԹՅԱՆ

 1. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատություն (մանկապարտեզ) և դպրոցների նախադպրոցական խմբեր կարող են ընդունվել երկուսից մինչև հինգ տարեկան երեխաները:

 2. Պետական և ոչ պետական նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների երեխաների ընդունելությունը կատարել տարվա ընթացքում՝ մասսամբ, իսկ օգոստոսի 1-ից մինչև սեպտեմբերի 1-ը՝ տարիքային խմբերի սանդղակի բարձրացման ժամանակ առաջացած ազատ տեղերը լրացնել ըստ հերթագրման ցուցակի:

 3. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատություն երեխայի ընդունման համար ներկայացնել հետևյալ փաստաթղթերը.

      1) դիմում,

      2) լուսանկար,

      3) երեխայի ծննդյան վկայականի պատճեն,

      4) բժշկական տեղեկանք երեխայի առողջության մասին,

      5) տեղեկանք բնակավայրից,

      6) տեղեկանք ընտանիքի կազմի վերաբերյալ,

      7) տեղեկանք զոհված զինծառայողի, 1-ին և 2-րդ կարգի հաշմանդամի, միայնակ մոր երեխա լինելու վերաբերյալ,

      8) տեղեկանք ծնողների աշխատանքի վայրից:

4. Նախադպրոցական ուսումնական հաստատության և ծնողների կամ նրանց օրինական  ներկայացուցիչների փոխհարաբերությունները կարգավորվում են նրանց միջև կնքված պայմանագրով:

5. Նախադպրոցական հաստատություն ընդունվելու իրավունք ունի նախադպրոցական տարիքի յուրաքանչյուր երեխա, սակայն հաշվի առնելով համայնքային կենտրոնների  նախադպրոցական հաստատությունների խտությունը և նախադպրոցական հաստատություն չընդգրկված երեխաների մեծ թիվը՝ ժամանակավոր սահմանել առաջնահերթ ընդունելության հետևյալ կարգը.

 1) հաշմանդամություն ունեցող երեխաները՝ համապատասխան պայմանների առկայության դեպքում,

 2) զոհված զինծառայողների երեխաները,

 3) 1-ին և 2-րդ կարգի հաշմանդամների երեխաները,

 4) բազմազավակ ընտանիքների երեխաները, որտեղ կա երկու և ավել նախադպրոցական  տարիքի երեխա,

 5) միայնակ մայրերի երեխաները,

 6) աշխատող ծնողների երեխաները

 6. Մինչև սեպտեմբերի 1-ը 5 տարեկանը չլրացած երեխաներին ծնողների (նրանց օրինական ներկայացուցիչների) ցանկությամբ թույլատրել հաճախելու տվյալ նախադպրոցական հաստատություն մինչև հաջորդ տարվա օգոստոսի 1-ը:

Արցախի Հանրապետության 2020 թվականի սեպտեմբերի 21-ի «Պետական և ոչ պետական նախադպրոցական ուսումնական հաստատություններում.․․


<object class="wp-block-file__embed" data="https://egishe.iedufund.org/edunkr/wp/wp-content/uploads/2021/09/ՀԿ-Ց-ՈՒ-Ց-Ա-Կ.docx.pdf" type="application/pdf" style="width:100%;height:600px" aria-label="Embed of Embed of ՀԿ-Ց-ՈՒ-Ց-Ա-Կ.docx.."></object>ՀԿ-Ց-ՈՒ-Ց-Ա-Կ.docxDownload

ԱՀ-ՈՒՄ ԳՈՐԾՈՂ ԵՐԻՏԱՍԱՐԴԱԿԱՆ ԿԱԶՄԱԿԵՐՊՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՑԱՆԿ


Գիտական հետազոտական նախագծերի մրցույթ

Գիտական հետազոտական նախագծերի մրցույթ

Արցախի Հանրապետության կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարությունը կազմակերպում է գիտական և գիտատեխնիկական գործունեության պայմանագրային (թեմատիկ) ֆինանսավորման շրջանակներում կիրառական արդյունքի ձեռքբերմանն ուղղված գիտական հետազոտական նախագծերի մրցույթ։

Մրցույթին մասնակցելու հայտի գրավոր դիմումը եւ փաստաթղթերի փաթեթը` սոսնձված ծրարով, Արցախի գիտական կենտրոն է ներկայացնում հետազոտական խմբի ղեկավարն անձամբ (աշխատանքային օրերին` ժամը 10:00 – 13:00 եւ 14:00 – 17:00, Ստեփանակերտ, Տիգրան Մեծ, 26) կամ փոստով (Ստեփանակերտ, Տիգրան Մեծ, 26)` մինչև 2021թ. օգոստոսի 4-ը՝ ներառյալ:

Մրցույթի վերաբերյալ լրացուցիչ տեղեկություններ և խորհրդատվություն կարելի է ստանալ Արցախի գիտական կենտրոնում աշխատանքային օրերին՝ ժամը 10:00 – 13:00

հեռ. 047-96-09-93:

Մրցույթի հրավերի փաթեթը ստորև

Download

Գիտական հետազոտական նախագծերի մրցույթ Արցախի Հանրապետության կրթության, գիտության, մշակույթի և …